Mormonen

Overzicht

  1. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 1 van 4: Gedrag Controle)
  2. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 2 van 4: informatie controle)
  3. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 3 van 4: gedachten controle)
  4. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 4 van 4: emotionele controle)
  5. Hoeveel leden telt de Mormoonse kerk? Creatief met statistiek!
  6. Ledenwerving, zendingswerk en zendelingen.
  7. De truc hoe Mormoonse zendelingen vragen ontwijken!
  8. Alle toezeggingen op een rijtje!
  9. Uw geld of uw eeuwig leven! – Tienden
  10. Het boek van Mormon
  11. De oorsprong van het Boek van Mormon volgens de Mormoonse Kerk
  12. “View of the Hebrews” geschreven door Ethan Smith, mogelijke bron voor het Boek van Mormon?
  13. Het eerste visioen aan Joseph Smith

balk

1. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 1 van 4: Gedrag Controle)

Zie art. 12 bij de sekten voor het BITE Model

Bijna elke volgeling, ongeacht van welke sekte ze lid zijn, is volledig overtuigd dat hun organisatie de enige juiste is en dat zij alleen de waarheid verkondigen. Zij zijn de elite, alle anderen hebben het bij het verkeerde eind. Ze streven allemaal naar bijna onmogelijke normen van morele zuiverheid. Ze geloven dat de wereld zoals we die nu kennen binnenkort zal eindigen en zij alleen veilig zijn. Ze volgen een lange lijst van strakke regels en zijn verplicht te gehoorzamen. Ze worden weggehouden van alle mogelijke bronnen die er toe zou kunnen leiden, hen weg te leiden uit de organisatie. Dit zijn slechts enkele gemeenschappelijke kenmerken van sekten, en het mormonisme is niet anders.

In dit artikel willen we aantonen in welke mate de Mormoonse kerk aan het BITE Model van Steven Hassan voldoet. Op deze wijze kunnen we stap voor stap aantonen hoe de Mormoonse kerk beantwoord aan de definitie van een sekte. Het BITE Model toont aan hoe manipulatieve methoden gebruikt worden, dit om hun volgelingen binnen de organisatie gegijzeld te houden, door gedrag-, informatie-, gedachten- en emotionele controle. Elke categorie is onderverdeeld in specifieke punten die een sekte onderscheiden van wat een ethische organisatie zou moeten zijn.

Wij kunnen in dit artikel slechts een tipje van de sluier uitleggen, daarom adviseren we elke lezer de boeken van Steven Hassan door te nemen. Wij zullen in verdere artikelen dieper ingaan hoe de Mormoonse kerk bekeerlingen aantrekt, hoe het proces verloopt waarbij de persoonlijkheid van een individu gesloopt wordt om vervangen te worden door een sekte persoonlijkheid, de wijze van beïnvloeden en overtuigen, de negatieve effecten van het deel uitmaken van deze organisatie en de problematiek rond het herstellen na het verlaten van deze sekte.

Onze bedoeling met dit eerste artikel is een algemeen beeld te geven en Mormonen of ex-Mormonen dit beeld te laten herkennen. Sekten zijn veelal psychologisch, geestelijk, emotioneel en zelfs fysiek schadelijk. Dit is bij het Mormonisme niet anders. De opzet van de hele website is sensibilisering en zoveel mogelijk individuen helpen die worstelen met problemen die uit deze problematiek voortvloeien. Samen komen we hieruit, maar voor sensibilisering en herstel moet er inzicht zijn.

I. Gedrag Controle

1. Regulering van iemands individuele fysieke bestaan.

a. Waar, hoe en met wie een lid leeft (woont) en omgaat

De officiële leer van de Mormoonse kerk zegt dat volgelingen met om het even wie mogen omgaan. Doch tegenstrijdige leerstellingen zeggen dat men zich niet moet associëren met niet-leden of mensen met “lagere normen”. Dit zou hun moraal aantasten en hen weg leiden van de Mormoonse kerk. “Think to yourself about any situation you know in which someone followed the wrong kind of friend or group. Think about how often these situations ended in sadness, tragedy, or suffering.” (The Presidents of the Church, 19: Make Peer Pressure a Positive Experience”)

Daten onder de leeftijd van 16 jaar is verboden. Een huwelijk met niet-leden is “onwaardig” en wordt sterk ontmoedigd. Vanaf de leeftijd van 19 jaar worden Mormoonse mannen zeer sterk onder druk gezet om op een Mormoonse missie te gaan voor een periode van 2 jaar, waardoor ze afgesneden worden van vrienden en familie (ze mogen slechts twee maal per jaar naar huis telefoneren).

Vele jongeren worden aangemoedigd om naar de Brigham Young-universiteit (een particuliere universiteit gelegen in Provo (Utah) en eigendom van de Mormoonse kerk) te gaan of een andere, door de kerk gesponsorde school. Kerkpresident Gordon B. Hincklzy (1997b) deed volgende kernachtige uitspraak: “Het is niet eenvoudig om lid te worden van onze kerk. In de meeste gevallen moeten oude gewoontes terzijde geschoven worden, oude vrienden en verenigingen verlaten worden, en wordt een nieuwe gemeenschap betreden die anders is en enigszins veeleisend”.

b. Welke kleren, kleuren, kapsels de persoon draagt

Er wordt zware nadruk gelegd op “bescheiden kleding, voornamelijk bij de jeugd. De grootste aandacht gaat naar de kleding van de meisjes. Rokken moeten op kniehoogte of langer gedragen worden. Bloezen moeten lange mouwen hebben en mogen bovenaan niet te laag uitgesneden zijn. Jeans worden ten sterkste ontmoedigd. De buik mag nooit zichtbaar zijn. Bikini’s zijn strikt verboden. Eendelige badpakken mag, doch alleen in en in directe nabijheid van het zwembad. Mannen mogen nooit zonder hemd rondlopen.

Van vrouwen wordt verwacht dat ze er altijd zeer vrouwelijk uitzien. Oorbellen voor mannen wordt zeer sterk afgeraden. Meer dan één set oorbellen voor vrouwen wordt eveneens afgeraden. Tatoeages worden eveneens sterk ontmoedigd. Haar moet steeds zijn natuurlijke kleur hebben. Mannen moeten korte kapsels houden en worden aangemoedigd steeds gladgeschoren te zijn. Tijdens de zondagse kerkdienst en andere bijeenkomsten moeten vrouwen verplicht jurken dragen en mannen moeten pakken en stropdassen dragen.

TempelkledingMormonen zijn verplicht tempelonderkleding, ook “Mormoonse onderkleding” genoemd, te dragen. Tempelonderkleding wordt door gelovige Mormonen onder de gewone kleding gedragen. De tempelkleding is eenvoudig, wit en 2-delig: een op een T-shirt gelijkend bovenstuk en een soort korte broek als onderstuk. De tempelkleding dient voor Mormonen als een tastbare herinnering aan hun verplichting om Jezus Christus lief te hebben, aan te bidden en te volgen. De tempelonderkleding is een persoonlijke herinnering aan het verbond dat zij hebben gesloten met God. Deze onderkleding dient te allen tijde gedragen te worden, ook ’s nachts. Enkel bij het douchen, zwemmen en seks, mogen deze verwijderd worden. Een paar decennia geleden, werden echtparen nog geïnstrueerd om seks te hebben met de kleding aan. De oudere gelovigen kunnen hier nog van meespreken.

“De profeten van God hebben zijn kinderen altijd de raad gegeven zich fatsoenlijk te kleden. Als je je uiterlijk goed verzorgt en je fatsoenlijk kleed, nodig je de Geest uit en kun je een goede invloed op de mensen in je omgeving hebben. Met je kleding en uiterlijke verzorging beïnvloed je niet alleen je eigen gedrag, maar ook dat van anderen. Verlaag nooit je kledingnormen. Grijp een speciale gelegenheid niet aan als excuus om onfatsoenlijk gekleed te gaan. Als je je onfatsoenlijk kleedt, geef je een signaal af dat niet past bij je identiteit als zoon of dochter van God. Ook laat je daardoor merken dat je je lichaam gebruikt om aandacht te krijgen en geaccepteerd te worden.” (Voor de kracht van de jeugd, blz. 6)

c. Welk voedsel het lid eet en niet eet, welk drinken het lid drinkt en niet drinkt

Alcohol, tabak, koffie en thee zijn verboden. Aanvankelijk was dit een aanbeveling en is deze geëvolueerd naar een gebod. Het overtreden van dit gebod is in de ogen van de Mormoonse kerk vrij ernstig. Enkel seks buiten het huwelijk en het plegen van een moord is ernstiger. Men beveelt ook andere zaken aan zoals het eten van vlees met mate, doch de meeste leden nemen deze aanbevelingen niet al te serieus. Ook cola en niet-gespecificeerde cafeïnehoudende producten worden sterk ontmoedigd, maar vele leden drinken ze toch. Sommigen vinden dit blijkbaar een veilige manier om te rebelleren.

d. Hoeveel slaap het lid krijgt

Wij hebben niets gevonden waar gezegd wordt hoeveel slaap een lid moet hebben. In enkele publicaties van de Mormoonse kerk hebben we aanbevelingen gevonden dat “voldoende slaap een onderdeel is, om gezond te blijven”. Wel is het zo dat de leden constant onder druk gezet worden om productief te zijn betreft hun geloofsactiviteiten, wat voor de meeste gelovigen resulteert in te weinig slaap. Op www.postmormon.org staat een enquête, voorgelegd aan een zondagsschoolklas bestaande uit 17 volwassen mannen. 64.7% kreeg slechts 6 uur slaap per nacht en 29.4% 7 uur.

e. Financiële afhankelijkheid

Men kan niet zeggen dat de leden financieel afhankelijk zijn van de Mormoonse kerk. Zij worden aangemoedigd financieel onafhankelijk te zijn. Vele Mormonen (en vooral buiten Utah) staan op hun eigen benen en vertoeven in de hogere klasse. Anderzijds gezinnen in de financiële problemen dienen toch hun tiende te betalen. Wel hebben ze een “welfaire system” die voedsel bedeeld (en soms geld) aan financieel worstelende gezinnen. Leden die van dit systeem gebruikmaken worden aangemoedigd (doch niet verplicht) om de Mormoonse kerk terug te betalen onder de vorm van vrijwilligerswerk.

f. Weinig of geen tijd besteden aan ontspanning, vermaak of vakanties

Hoewel dit niet openlijk ontmoedigd wordt komt het er in de praktijk op neer dat er eigenlijk geen tijd overblijft voor ontspanning en dergelijke. De Mormoonse kerk moedigt haar leden aan de vrije tijd productief te gebruiken: o.a. het ontwikkelen van talenten, het dienen van anderen, het lezen van de Schriften en de vele eigen publicaties van de kerk, het luisteren naar ‘verheffende’ muziek, enz., enz. De leden hebben een enorm aantal tijdrovende verplichtingen, waaronder tal van kerkelijke vergaderingen, zowel de zondag als in de week. Een “goed Mormoon” is al snel 22 uur bezig met zijn kerkelijke plichten:

3 uur zondag – kerkdienst

Gemiddeld 8 uur per week – roepingen

2 uur per week extra – diverse vergaderingen

2 uur maandag – gezinsavond

1 uur per dag schriftstudie en gebed

Daarnaast heb je nog speciale kerk evenementen, conferenties en speciale conferenties, trainingen voor roepingen en vele andere aangemoedigde activiteiten.

2. Veel tijd en inzet wordt gereserveerd voor indoctrinatievergaderingen en groepsrituelen

Het mormonisme is een religie die een enorm beslag legt op haar leden. De zondagsdiensten alleen al duren drie uur. Leden worden bovendien geacht deze diensten voor te bereiden door de lessen te bestuderen en af en toe toespraken te schrijven. Daarnaast zijn er doordeweekse leiderschapsvergaderingen (al gauw twee tot drie uur per week) en sociale activiteiten (meerdere per week voor diverse doelgroepen, vaak ook op zaterdag).

Er is ook een uitgebreid “huisonderwijs programma”, waarbij van mannelijke leden verwacht wordt dat zij iedere maand een handvol gezinnen bezoeken, iets dat dus ook beslag legt op de bezochte gezinnen. Tevens bestaat er een gelijkaardig programma (“huisbezoek”) waarbij alle vrouwen elkaar eens in de maand moeten bezoeken.

Bovenstaande taken zijn doorgaans verplicht voor alle leden, net als diverse taken in de persoonlijke sfeer, zoals schriftstudie en meerdere malen per dag bidden. Wie desondanks nog tijd over heeft, dient niet achterover te leunen maar zich te storten op andere bezigheden om het Koninkrijk van God op te bouwen, zoals tempelwerk, genealogisch onderzoek en zendingswerk.

Het wordt van de leden verwacht dat zij alle taken aanvaarden, ongeacht hun persoonlijke aanleg, kennis, voorkeur of omstandigheden. “Het is niet juist voor ons om te beslissen waar we dienstbaar zijn en waar niet. Wij doen wat ons gezegd wordt” (Packer 1997).

En stoppen als het allemaal teveel wordt, is er ook niet bij. “U heeft net zomin het recht om uw taak op te geven als dat u het recht heeft zichzelf tot dit werk te roepen” (Kimball 1982, p. 479).

3. Je moet toestemming vragen bij belangrijke beslissingen

Er is geen verplichting dit te doen, maar je wordt sterk aangemoedigd te bidden. Door aan God iets te vragen krijg je bevestiging van “de Geest”. In de praktijk, kiezen vele leden ervoor raad te vragen aan hun bisschop, als het gaat om belangrijke beslissingen en dit met de gedachte, dat als hij het goedkeurt, ze een stilzwijgende goedkeuring hebben van God.

Leden worden er altijd op attent gemaakt telkens de juiste beslissing te nemen in elk aspect van hun leven. Zelfs voor niet religieuze zaken, wordt aangemoedigd om raad te zoeken in de Schriften. Hierdoor zijn vele leden bang om zelfs maar een eenvoudige keuze zelf te maken.

Dit alles heeft voor gevolg dat er een grote controle uitgeoefend wordt in zowel grote en kleine beslissingen.

4. Je moet gedachten, gevoelens en activiteiten bij superieuren rapporteren

Alle “grote zonden” moeten gerapporteerd worden aan de Bisschop. De definitie van wat moet worden gerapporteerd varieert sterk. Algemeen wordt gesteld dat seksuele zonden, het drinken van alcohol, koffie, thee, roken altijd moet worden gemeld. Ook zonden als “misdaden” (wettelijk gezien, behalve verkeersovertredingen) moeten worden gerapporteerd. Het rapporteren van seksuele zonden varieert sterk van plaats tot plaats, bijvoorbeeld als het gaat om orale seks of masturbatie. Ook wat betreft seksuele fantasieën en pornografie.

De huisonderwijs- en huisbezoekprogramma’s zijn een voorbeeld van gedrag controle (over ieder bezoek moet gerapporteerd worden aan de kerkleiding). Het gedrag van de Mormonen wordt daarnaast regelmatig gecontroleerd tijdens gesprekken tussen leiders en volgelingen, waarbij de “waardigheid” van de leden beoordeeld wordt in het kader van het verstrekken van bepaalde taken en voorrechten (bijvoorbeeld toegang tot de tempel). In dergelijke interviews wordt onder andere gecontroleerd wat de leden geloven, met wie zij contact hebben, of zij hun leiders volgen, of zij voldoende geld aan de kerk afdragen, of zij alle bijeenkomsten bijwonen en wat voor ondergoed zij dragen.

Alle leden worden regelmatig geïnterviewd door de Bisschop voor diverse doeleinden: tempelaanbevelingen vanaf de leeftijd van 12 jaar, jaarlijkse tiende vereffening, enz. Jongeren worden minstens 2 maal per jaar geïnterviewd, soms meer afhankelijk van hun “waardigheid”. Sommige bisschoppen zijn bekend om naast de schriftelijke vragen, ook diepere, meer intieme en persoonlijke vragen te stellen.

Er zijn veel meldingen geweest van misbruik tijdens deze interviews. Seksuele misbruiken, of gevallen van huiselijk geweld kwamen ter sprake. Veelal geloofde de bisschop dit niet, minimaliseerde het trauma, of legde de schuld bij het slachtoffer. Dit probleem is veelal te wijten dat de geestelijken ongetraind zijn op dit vlak, de cultuur van geheimhouding, het geloof in het goddelijk gezag van de bisschop. De leiding doet er alles aan de schijn hoog te houden. De leden zullen zelden horen over huiselijk geweld, ontrouw, kindermisbruik en dergelijke, tenzij ze het zelf meemaken. Dit stilzwijgen verergert het trauma van de slachtoffers. Deze zaken worden vaak gezien als tekortkomingen of nog erger, zondig, langs de kant van het slachtoffer, en het lid kan alleen maar in stilte lijden.

5. Beloning en bestraffing (gedragsveranderingtechnieken – positief en negatief)

De Mormoonse kerk heeft verschillende officiële straffen:

  • uitgesloten worden van bepaalde activiteiten, meestal is dit een tijdelijke opschorting van het lidmaatschap privileges;
  • disfellowshipment, dit houdt in dat de uitgesloten persoon lid blijft van de kerk; geen tempels mag betreden; niet mag deelnemen aan kerkroepingen, het priesterschap, het avondmaal, of het openlijk deelnemen aan openbare bijeenkomsten;
  • excommunicatie betekent dat de persoon niet langer lid is van de kerk, alle privileges worden afgenomen met extreme sociale en geestelijke problemen tot gevolg.
  • De sociale druk bij de Mormonen is zeer groot. De dreiging van sociale uitstoting is constant aanwezig. Dit uit zich door de manier waarop leden praten over anderen. Hun taal is zeer negatief geladen voor mensen die zondigen, bekritiseren of vertrekken (“Afvallige”, “slecht”, “zondaar”, “blind”, “hardvochtig”, “zonder berouw”, “bedrogen”, “spottende”, “rebels”, “omstreden”, “misleid” en “geestelijk zwak “)
  • Sommige zinnen gebruiken schuldgevoel om te straffen, dat wil zeggen “door te zondigen, kruisigen we de Heiland opnieuw”.

De Mormoonse kerk kent spirituele beloningen en straffen in overvloed. Bijvoorbeeld de belofte van het eeuwige leven en de belofte voor altijd bij je familie te zijn. Spirituele straffen bestaan uit het verlies van deze zaken. Mormonen hebben een zeer reële angst voor kwade geesten, en zien in elke tragische omstandigheid, het werk van Satan.

Ook wordt zeer sterk gesuggereerd dat geluk enkel te vinden is binnen de Mormoonse kerk.

6. Individualisme wordt ontmoedigd, en groepsdenken bevorderd

Gehoorzaamheid wordt strikt opgelegd. Vrijdenkende en persoonlijke overtuigingen zijn alleen toegestaan tot een bepaald punt, zolang ze geen dogma van de Mormoonse kerk tegenspreken. En de lijst is lang. Tegenstrijdige informatie of ideeën delen, zelfs als ze ondersteund worden, is een ernstig delict, met disfellowshipment of excommunicatie tot gevolg.

7. Strenge voorschriften en regels

De Mormoonse kerk heeft enorm veel regels en geboden, en de kracht, energie en de wil om deze allemaal te respecteren, is een quasi onmogelijke taak.

Hier komt nog bij dat naast een lange lijst van geboden en “suggesties” van hoger hand, vele lokale leiders daar hun eigen regels nog eens bijvoegen. Ook zendingspresidenten hebben hun eigen strenge regels zoals het instellen van een avondklok en welke muziek een zendeling mag beluisteren, enz., enz.

8. Noodzaak aan gehoorzaamheid en afhankelijkheid

GehoorzaamheidOnvoorwaardelijke gehoorzaamheid is verschuldigd aan de leiders en dit op alle niveaus.

“Search these commandments, for they are true and faithful, and the prophecies and promises which are in them shall all be fulfilled. What I the Lord have spoken, I have spoken, and I excuse not myself; and though the heavens and the earth pass away, my word shall not pass away, but shall all be fulfilled, whether by mine own voice or by the voice of my servants, it is the same. (D&C 1:37-38, required memorization for youth)

“Trust in the LORD with all thine heart; and lean not unto thine own understanding. In all thy ways acknowledge him, and he shall direct thy paths.” (Proverbs 3:5-6, required memorization for youth)

“Follow the living prophets, as we have just been admonished. One Church leader taught: ‘Always keep your eye on the President of the Church, and if he ever tells you to do anything, and it is wrong, and you do it, the Lord will bless you for it. … But you don’t need to worry. The Lord will never let his mouthpiece lead the people astray.’ (Heber J. Grant, quoted by Marion G. Romney in Conference Report, Oct. 1960, p. 78.) We walk in uncharted mine fields and place our souls in jeopardy when we receive the teachings of anyone except he that is ordained of God.” (“Opposition to the Work of God” by Elder Carlos E. Asay of the Presidency of the First Quorum of the Seventy, Ensign Nov. 1981)

Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 2 van 4: informatie controle)

Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 3 van 4: gedachten controle)

Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 4 van 4: emotionele controle)

pijl_op

 

balk

2. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 2 van 4: informatie controle)

II. Informatie controle

1. Misleiding

De meeste gelovigen merken niets van deze bedrieglijke praktijken langs de kant van de Mormoonse kerk. Ex-mormonen, niet mormonen die de leer van deze kerk bestuderen hebben tal van voorbeelden van de vele misleidingen in haar kerkgeschiedenis (verouderde doctrines, gebruik van geld door en van de kerk, de vele getuigenissen van vroegere autoriteiten van de Mormoonse kerk).

Boyd K. Packer zei, “there is a temptation for the writer or the teacher of Church history to want to tell everything, whether it is worthy or faith promoting or not. Some things that are true are not very useful.” [Emphasis added] (“Do not spread disease germs!” Brigham Young University Studies, Summer 1981)

De weinige leden die vragen hebben over de leerstellingen en het gezag van de kerk krijgen antwoorden als “u hebt het verkeerd begrepen”, “de wegen van onze vader zijn ondoorgrondelijk”, “heb vertrouwen”, “u zult later begrijpen dat…”, of sterker, “u bent niet waardig genoeg om dit te begrijpen”, “u laat zich misleiden door Satan”

Leden worden ontmoedigd andere literatuur te lezen (door de Mormonen, anti-Mormoonse of afvallige literatuur genoemd), dan deze van de Mormoonse kerk. Dergelijk materiaal is geïnspireerd door Satan om u te bedriegen en te misleiden. Alle critici zijn slecht, hatelijk, rancuneus, respectloos, geloofs-killers, aanhangers en vervolgers van Satan. Mormonen kunnen geen reden voor legitieme kritiek zien. Er is geen ruimte voor kritiek: zij vertellen het herstellende evangelie van Jezus Christus, zij zijn hiervoor aangesteld, en zij zijn de enige ware kerk.

Mormonen worden constant geleerd dat kritiek slecht is, zelfs als die terecht is (Oaks 1985,1987). Mensen met een kritische instelling worden systematisch afgeschilderd als “gemeen en boosaardig” (Hinckley 2001) en leden worden geconditioneerd te geloven dat uiten van kritiek op “Joseph Smith” en zijn opvolgers, of eender welke fundamentele leerstelling van de kerk “hen”, “in geestelijk gevaar” brengt (Faust 2000). Vanuit deze houding lijkt iedere vorm van kritiek een directe bedreiging, hetgeen verklaart waarom Mormonen er als groep niet mee kunnen omgaan.

Daarnaast beschikt de kerk over een systeem van “kerkelijke discipline” waarmee critici binnen hun leden onder druk gezet, gestraft of geëxcommuniceerd worden. In gebieden waar het Mormonisme ook in sociaal, cultureel of economisch opzicht dominant is, zoals Utah, is een kerkelijke rechtbank vaak heel effectief.

A. Opzettelijk informatie achterhouden

Er is veel gedocumenteerde literatuur te vinden die dit aantoont. We komen in latere artikelen hierop terug.

Leden maar ook het publiek in het algemeen is het niet toegestaan te weten hoe groot het financiële imperium van de kerk is. Ook de jaarlijkse inkomsten uit participaties in bedrijven en de omvang van de ledenbijdragen is geheim.

Eén uitzondering is de aankondiging van de toename van het ledenaantal (de methode van berekenen wordt ook angstvallig verzwegen). Ook wat betreft de inactiviteit van de leden en dergelijke. Ook hier komen we in een later artikel op terug.

B. Informatie vervormen zodat het acceptabel wordt

De taal die de mormonen gebruiken is erg beladen. Verschillende betekenissen worden aan bepaalde woorden gegeven en buitenstaanders kunnen niet altijd de juiste betekenis begrijpen.

Vrouwen worden bijvoorbeeld gevleid tot een bepaald punt, zodat ze zich niet kunnen realiseren dat ze eigenlijk vernederd worden. Zo krijgen ze o.a. te horen dat ze van nature uit meer spiritueel zijn, zodat ze het priesterschap niet nodig hebben. Ze zijn meer verzorgende, dus moeten ze de kinderen opvoeden in plaats van buitenshuis te gaan werken. Ze hebben zachtere handen, dus moeten ze geleid worden door mannen, enz., enz.

De polygame levensstijl van de vroegere Mormoonse profeten wordt nooit genoemd. (ook misbruiken binnen het huwelijk en geestelijke manipulatie wordt angstvallig verzwegen).

De formulering van citaten van de vroegere profeten zijn veranderd, doctrines zijn verwijderd en men ontkent dat ze ooit bestaan hebben. (Inclusief het woord “vrouwen” tot “vrouw” in alle citaten van Brigham Young in een recent lesboek.)

Meldingen van verkrachtingen en seksueel kindermisbruik wordt bedekt. Het slachtoffer wordt zelf beschuldigd en opgedragen te zwijgen. Hierdoor wordt het dubbel misbruikt.

Terugkerende zendelingen hebben verbod te spreken over hun slechte ervaringen en worden opgedragen enkel te vertellen over hoe gelukkig ze wel waren en geloofsversterkende verhalen te vertellen.

Een recente Profeet (Ezra Taft Benson) was mentaal niet meer in staat de kerk te leiden, maar dit werd nooit naar buiten gebracht en alle nodige inspanningen werden gedaan om dit zo te houden.

Statistieken betreft de leden worden misleidend voorgesteld.

MormonenC. Regelrecht liegen

Dit is gebeurd door zowel hooggeplaatste als plaatselijke leiders. Heel opvallend zijn de (geloofsversterkende) verhalen van Paul H. Dunn. Ook hier komen we in latere artikelen op terug.

 

2. Toegang tot informatiebronnen buiten de sekte minimaliseren of ontmoedigen

A. Boeken, artikelen, kranten, tijdschriften, tv en radio

Het gebod om niet te kijken naar R-rated films wordt door het grootste deel van de leden gevolgd, met een paar uitzonderingen voor films zoals “Saving Private Ryan”, Schindler’s List” en meer recent “The Passion of Christ”. Bepaalde soorten muziek worden sterk ontmoedigd door de kerk, alsook door de meeste ouders. Muziek met ongepaste teksten wordt steeds afgeraden, alsook luide muziek. Betreft de media in het algemeen gaan Mormonen enkel lezen of bekijken wat deugdzaam, liefelijk, prijzenswaardig of eerzaam is. Alle media die niet onder deze norm valt wordt strikt gemeden.

Mormonen hebben de neiging alles wat seksuele inhoud heeft te verwerpen.

B. Kritische informatie

Leden worden uitgesloten, geëxcommuniceerd voor het publiceren van alternatieve opvattingen, tegenstrijdige doctrines of wetenschappelijke en historische kennis, die schadelijk geacht worden voor de Mormoonse Dagma.

In bepaalde gebieden worden leden geëxcommuniceerd als ze politiek actief zijn, of actief zijn in bepaalde groepen, zoals feministische groepen.

C. Voormalige leden

Officieel wordt het niet ontmoedigd om contact te hebben met ex-leden, doch is er een sterk sociaal stigma die er voor zorgt dat ex-leden in het algemeen vermeden worden. Sympathie voor afvalligen (ook voor anti-mormoonse individuen) is grond voor disfellowshipment.

Enkele voorbeelden van houdingen tegen over afvalligen uit een conferentie toespraak van ouderling Carlos E. Asay, General Autoriteit, oktober 1981:

 “[A] new convert [then excommunicated] had fallen under the influence of a very dedicated apostate who was successful in destroying the convert’s testimony…”

“…The approach used by the apostate is common among those who are more interested in shadows than in light.”

“…Belief in modern prophets and continuous revelation is absent in the lives of many apostates. They would pin their hopes for salvation upon things other than those related to living prophets and living faith.”

“…Avoid those who would tear down your faith. Faith-killers are to be shunned. The seeds which they plant in the minds and hearts of men grow like cancer and eat away the Spirit. True messengers of God are builders—not destroyers.”

D. Houd leden zo druk bezig dat ze geen tijd hebben om na te denken

Veel verplichtingen, kerkelijke vergaderingen, kerk roepingen, service verplichtingen, familiale verplichtingen houden de leden druk bezig. Zie ook deel: I. 1. f.

3. Informatie in hokjes indelen; Outsider versus insider doctrines

A. Informatie is niet vrij toegankelijk

Zie hierboven punt: II. 1. Misleiding

Daarnaast worden vaak toekomstige leden onder druk gezet binnen de paar weken toe te treden, zonder dat ze veel tijd gekregen hebben en dus ook nog onwetend zijn wat hun te wachten staat. Tempelceremonies is een bewaard geheim tot wanneer men hier waardig voor geacht wordt, en klaar is om op missie te gaan of te trouwen met een collega Mormoon. Vroegere doctrines en de vroegere kerkgeschiedenis wordt onderdrukt.

Vrouwen weten meestal niet wat het priesterschap inhoudt of wat een leidinggevende positie (voorbehouden voor mannen) inhoudt.

Ook leden die nog geen discipline proces meegemaakt hebben, weten meestal niet wat dit inhoudt.

B. Informatie varieert in de verschillende lagen binnen de hiërarchie

Dit is o.a. zo voor wat betreft de tempel ceremonies. Ook bepaalde documenten worden bewaard en zijn alleen toegankelijk voor hogere en academici van de kerk.

Degenen die een fulltime missie hebben komen met meer zaken in aanraking dan anderen. Zij hebben ook meer verplichtingen en geboden na te leven. Contact met familie gebeurd via brieven en één telefoontje op kerstdag en Moederdag. Geen toegang tot kranten of niet Mormoonse media. Zeer strenge gedragsregels, 6 dagen werkweek van 12 – 16 uur per dag.

C. De leiding beslist wie en wat iemand hoeft te weten

Dit is zo, maar gewone leden merken dit niet op. Pas als leden betrokken worden bij hogere leidinggevende posities of betrokken worden bij kerkelijke tucht procedures gaat men dit ondervinden.

4. Elkaar bespioneren wordt aangemoedigd

A. Koppels maken met een “buddy” systeem ter controle

Een gezin wordt bij de mormonen als de meest fundamentele eenheid van de organisatie beschouwd. Men kent patriarchale families. Kinderen dienen de ouders te gehoorzamen en dit loopt door tot in de volwassenheid. De vader, de patriarch heeft de touwtjes stevig in handen.

Zendelingen moeten altijd met hun metgezel opereren, verslag uitbrengen en elkaars zonden melden.

De leden die huisonderwijs geven en huisbezoeken doen moeten dit eveneens met hun buddy doen. Een familie die serieuze hulp nodig heeft of waar zich problemen voordoen dient gemeld te worden aan de bisschop. Dit zorgt in sommige gevallen voor nog meer geestelijke of emotionele problemen.

Diegenen die de taak van priesterschap uitvoeren dienen regelmatig interviews te hebben met hun leiders. Hier dienen zij al de problemen van hun gelovigen te melden aan de bisschop.

Sommige leden maken er een ware taak van om verklikker te zijn en rapporteren elke ongepaste activiteit aan de bisschop. Dit gaat zeer ver: het niet dragen van gepaste kledij, internetactiviteiten, kleinerende opmerkingen, enz.

De mormonen hebben zelfs een organisatie opgericht die er van verdacht wordt direct bij de leden te spioneren door bijvoorbeeld telefoongesprekken af te luisteren. Dit wordt meestal ervaren door hoger geplaatste leden, zoals bisschoppen. Het meeste bewijs hiervan is anekdotisch en komt van geëxcommuniceerde leden.

B. Afwijkende gedachten, gevoelens en activiteiten aan de leiding rapporteren. Zie het vorige punt.

Soms worden activiteiten ook anoniem gemeld. Het gaat dan meestal over seksuele zaken of afvalligheid.

5. Uitgebreid gebruik van door de sekte voortgebrachte informatie en propaganda

A. Nieuwsbrieven, tijdschriften, dagbladen, audiobanden, videotapes e.d.

Dit is zeker het geval. Er bestaan kerkelijke tijdschriften voor elke leeftijdscategorie (kinderen, tieners en volwassenen). De hoeveelheid boeken, tapes, cd’s en alle mogelijke vormen van media zijn enorm. De leden zijn hier constant met bezig.

B. Aanhalingen buiten de context plaatsen, beweringen van buiten de sekte uit zijn verband trekken

Dit is in dezelfde mate aanwezig als in de meeste andere sektarische organisaties

6. Onethisch gebruik van bekentenissen

A. Informatie betreffende “zonden” wordt gebruikt om identiteitsgrenzen aan te tasten

Geestelijke vertrouwelijkheid wordt meestal gerespecteerd.

Wel gaat men schuldgevoelens gaan creëren. Hiermee wil men bekomen dat de leden gaan afzien van zonden te doen.

B. Vroegere “zonden” worden gebruikt om te manipuleren en te beheersen, geen vergeving of absolutie

Volgens de officiële kerkleer, is een zonde “schoongewassen” als men berouw toont.
Doch van sommige ex-leden weten we, wanneer een zonde herhaald wordt, of een nieuwe zonde begaan wordt, de bisschop of ringpresident de oude zonden terug oprakelt, soms op een zeer beschuldigende manier.

In hun literatuur staat dat een spijker uit een plank kan gehaald worden, maar dat het gat blijft.

Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 1 van 4: gedrag controle)
Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 3 van 4: gedachten controle)
Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 4 van 4: emotionele controle)

pijl_op

 

balk

3. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 3 van 4: gedachten controle)

III. Gedachten Controle

1. De noodzaak van het zich eigen maken van de groepsdoctrine als zijnde “Waarheid”.

A. Model = werkelijkheid

De Mormonen beweren dat Mormonisme de enige ware kerk op aarde is. Er wordt gesuggereerd dat het volgen van de Mormoonse kerk de enige manier is om gelukkig te zijn.

B. Zwart/wit denken

Mormonen denken in termen van tegenpolen: Je bent gelukkig of ongelukkig, je kan kiezen voor het leven, of de dood, mensen zijn ofwel rechtse conservatieve religieuze Republikeinen ofwel links liberale atheïst democraten, mensen zijn moreel of amoreel, je gelooft of je bent atheïst, enz.

“Wherefore, men are free according to the flesh; and all things are given them which are expedient unto man. And they are free to choose liberty and eternal life, through the great Mediator of all men, or to choose captivity and death, according to the captivity and power of the devil; for he seeketh that all men might be miserable like unto himself.” (1 Nephi 2:27

“Do not suppose, because it has been spoken concerning restoration, that ye shall be restored from sin to happiness. Behold, I say unto you, wickedness never was happiness.” (Alma 41:10)

“And he said unto me: Behold there are save two churches only; the one is the church of the Lamb of God, and the other is the church of the devil; wherefore, whoso belongeth not to the church of the Lamb of God belongeth to that great church, which is the mother of abominations; and she is the whore of all the earth.” (1 Nephi 14:10)

C. Goed tegenover slecht (kwaad)

Wat niet van God is, is van de duivel. Boze geesten en Satan worden beschouwd als echte entiteiten die actief op zoek zijn om alles wat goed is, te vernietigen. Relativeren bestaat niet. Indien je niet voldoet, ben je op een dwaalspoor geleid door de duivel.

“…For if ye would hearken unto the Spirit which teacheth a man to pray ye would know that ye must pray; for the evil spirit teacheth not a man to pray, but teacheth him that he must not pray.” (2 Nephi 32:8)

“For the natural man is an enemy to God…” (Mosiah 3:19)

“For verily, verily I say unto you, he that hath the spirit of contention is not of me, but is of the devil, who is the father of contention, and he stirreth up the hearts of men to contend with anger, one with another.” (3 Nephi 11:29)

“…for every thing which inviteth to do good, and to persuade to believe in Christ, is sent forth by the power and gift of Christ; wherefore ye may know with a perfect knowledge it is of God. But whatsoever thing persuadeth men to do evil, and believe not in Christ, and deny him, and serve not God, then ye may know with a perfect knowledge it is of the devil…” (Moroni 7:16-17)

D. Wij tegenover zij (insiders tegenover outsiders)

Mormonen vinden zichzelf superieure mensen. De leden geloven dat ze uitverkoren zijn en in deze laatste dagen door God geroepen zijn.

 “…among all these [intelligences/spirits] there were many of the noble and great ones…These I will make my rulers.” (Abraham 3:22-23).

Vaak gebruikte citaten zijn. “wij zijn een bijzonder volk”, “wij zijn de uitverkorenen”, “wees in de wereld, maar niet van de wereld”.

Het valt moeilijk te ontkennen dat Mormonen geloven dat ze buitengewoon zijn. Het wordt hun steeds opnieuw ingeprent in de kerklessen, conferentie gesprekken, en via hun liederen.

Mormonen hebben ook een sterk vervolging complex in de vaste overtuiging dat heel de wereld tegen hun is. De mormonen zijn er vast van overtuigd dat zij elke dag door de hele wereld belaagd worden: “Omdat de kerk vasthoudt aan traditionele waarden (…) wijst de vinger van de falende maatschappij regelmatig naar ons. Er gaat nauwelijks een dag voorbij zonder dat de kerk op de één of andere manier bekritiseerd wordt” (Pace 1989). “Ondanks de huidige kracht van de kerk worden we toch constant van alle kanten aangevallen” (Hinckley 2007a).

Een kenmerk van waanvoorstellingen is dat degene die er aan lijdt zich er niet van bewust is en in dit opzicht niet kritisch naar zijn eigen functioneren kijkt. Signalen van buitenaf, die ingaan tegen het beeld dat de mormonen van zichzelf hebben, versterken en bevestigen de wij-zij tegenstelling juist. “De geschiedenis bewijst overduidelijk dat de kerk is gegroeid onder vervolging en wel vaart onder kritiek” (Faust 2000). “Naarmate het koninkrijk van God groter en sterker wordt, zullen we volgens mij steeds meer en duidelijker Satans macht waarnemen. Maar zijn almaar toenemende inspanningen zijn volgens mij een bewijs dat deze kerk waar is” (Faust 2007a).

Alleen de groep biedt bescherming tegen deze dreiging: “Lucifer is vastbesloten een oorlog te voeren tegen het goede. Hij probeert ons te omringen met iedere denkbare vorm van verleiding, haat, huichelarij en bedrog. Waar zijn we nog veilig? Waar anders dan in de kerk, beschermd door het evangelie van Jezus Christus en het priesterschap van de Allerhoogste” (Sorensen 2007).

2. Gebruik van “geladen” taal (gekenmerkt door clichés die het nadenken onmogelijk maakt of doet stoppen)

Sommige woorden hebben vaak niet dezelfde betekenis voor Mormonen, als voor buitenstaanders. Ook komen woorden en daden niet altijd overeen. De leerstellingen bevatten tegenstrijdigheden. Men gebruikt sommige leerstellingen om onethisch gedrag te rechtvaardigen. Hun doctrine wordt in die zin gebruikt, dat ze de zaken er altijd goed uit laten zien.

Mormonen krijgen instructies te zingen, te neuriën en te bidden, als een ongewenste gedachte naar boven komt.

3. Alleen goede en reine gedachten worden aangemoedigd

Seksuele gedachten, gewelddadige gedachten zijn niet toegestaan. Kritische gedachten over de leiders en de organisatie zijn absoluut verboden. Emoties, zoals woede en jaloezie zijn verkeerd.

4. Gebruik van technieken die het nadenken hinderen.

A. Ontkenning, rationalisering, rechtvaardiging en het “de wens is de vader van de gedachte”-syndroom

Als een Mormoon geconfronteerd wordt met kritisch materiaal, zal die een defensieve houding aannemen en irrationeel reageren (“ik weet dat ik gelijk heb”, “het zijn leugenaars”, enz.). Leden zijn aangeleerd om alle doctrines van hun geloof te accepteren.

Een ander voorbeeld: ze zijn beloofd als ze hun tiende betalen, dat God wel de andere kosten zal opvangen. Blijkbaar laat God hen vaak in de steek, sommige families hebben honger of gaan failliet.

B. Herhalen door op één toon te zingen (chanting)

mediterenC. Mediteren

Meditatie wordt aangemoedigd, maar niet in dezelfde zin als algemeen beoefend door sommige andere sekten. Meditatie voor Mormonen betekent na te denken over hun kerkelijke leer of over de betekenis van het schrift.

biddenD. Bidden

Dit gebeurt zowel publiek als privé. Persoonlijke en familiale gebeden gebeuren zowel overdag als ’s nachts. Mormonen hechten hier veel belang en zijn hier ook trots over.

E. In talen spreken (in tongen spreken)

Mormonen zien dit als een geschenk van God, een aanwinst voor het geestelijk leven, een gave die ze gekregen hebben omdat ze zich bekeerd hebben.

F. Zingen of neuriën

Mormonen hechten hier erg veel belang aan. Hymnen worden gezongen op vrijwel elke gemeentevergadering. Zoals voorheen reeds gezegd, worden leden aangemoedigd te zingen of te neuriën wanneer een slechte gedachte bij hun opkomt.

5. Kritische vragen over de leider, de leer of het beleid zijn nooit.

Leden die dit doen worden behandeld als ketters. Leden die kritisch zijn over het beleid en de kerkelijke leer, en zich niet bekeren door het intrekken van hun opmerkingen, worden meestal geëxcommuniceerd als afvalligen.

Niet- Mormonen en ex-Mormonen die kritisch materiaal publiceren zijn hatelijk en beïnvloed door Satan.

6. Geen enkel ander geloof wordt als legitiem, goed of nuttig gezien.

Tot op zekere hoogte. De officiële zienswijze is dat alle religies een deel van de waarheid bevatten, maar alleen de Mormoonse kerk omvat alle waarheid. Het resultaat is dat de leden zelden tijd gaan verspillen om zich te verdiepen in andere geloofssystemen.

Ook als andere filosofieën of wetenschappelijke bewijzen in conflict staan met de doctrines van de kerkelijke leiding of kerkelijke leer dan heeft het standpunt dat de Mormoonse kerk inneemt voorrang.

N. Eldon Tanner, bij leven raadgever van kerkpresident Kimball, was hier vrij duidelijk over: “De discussie eindigt als de profeet gesproken heeft” (Tanner 1979). Ezra Taft Benson, die later de opvolger van Kimball zou worden, liet ook geen misverstand bestaan over het absolute gezag van het hoofd van de kerk en stelde zelfs dat deze op elk gebied (“on any matter”) onfeilbaar is: “De profeet zal de kerk nooit op een dwaalspoor zetten” (Benson 1981). De toespraak van Benson wordt nog steeds geciteerd en besproken in de mormoonse kerk, bijvoorbeeld twee keer tijdens de halfjaarlijkse algemene conferentie van oktober 2010 (Costa 2010, Duncan 2010).

Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 1 van 4: gedrag controle)
Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 2 van 4: informatie controle)
Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 4 van 4: emotionele controle)

pijl_op

 

balk

4. Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 4 van 4: emotionele controle)

IV. Emotionele Controle

emoticons1. De gevoelens van een persoon manipuleren en beperken.

Deze materie is behoorlijk ingewikkeld, vandaar dat we hier ook later gaan op terugkomen. Gevoelens worden vaak bestempeld als goed of slecht; negatief of positief, gelukkig of ongelukkig. Zoals in veel sekten is het bij de Mormoonse Kerk niet anders dat men gevoelens subtiel verkeerd gaat bestempelen, wat mensen in de war brengt betreft hun gevoelens. Hun literatuur en leringen gaan vaak de normaalste menselijke gevoelens gaan herformuleren.

Negatieve gevoelens zijn van Satan: dit wordt vaak gebruikt om legitieme woede of legitieme meningsverschillen te stoppen.

2. Het gevoel opwekken dat problemen altijd de schuld zijn van het lid, nooit van de leider of de groep.

De Mormoonse Kerk kent zoveel geboden dat het zeer gemakkelijk is om een Lid zich onwaardig te laten voelen. Als een verwacht feit niet uitkomt, is dit het gevolg van gebrek aan geloof, of gebrek aan waardigheid van het lid. Als een lid ongelukkig is, dan heeft het lid een gebod niet nagekomen of gezondigd, enz. Indien een lid kritisch is, dan is het misleid door de duivel, of heeft het geen geloof genoeg, of kan het gewoon niet begrijpen!

Vele geschriften maken voorwaardelijke beloften. Wanneer deze niet worden nagekomen, is dit de schuld van het lid, daar dit lid niet hard genoeg zijn best gedaan heeft. Als er geen manier voorhanden is om het lid de schuld te geven, dan was dit Gods wil of het werk van Satan.

Een ander bekend gezegde is: ” de kerk is perfect, maar mensen zijn dit niet.” Een sterk staaltje van hypocrisie om de schuld bij het lid te leggen.

3. Buitensporig gebruik van schuldgevoelens.

A. Schuldgevoel over wie je bent

A1. Wie je bent (Je leeft niet naar je volle vermogen – je potentieel niet bereiken)

Mormonen vinden van zichzelf dat ze een elite volk zijn en dus uitgekozen zijn.

A2. Je familie

De familie is een zeer sterk onderdeel van de Mormoonse religie. Vele families zijn erg goed om de schuld in de schoenen van andere familieleden te steken. Je bent verantwoordelijk voor uw familie (zowel de levende als overlevende voorouders!). Families zijn voor altijd, maar alleen als heel de familie rechtvaardig genoeg is om het Hemelse Koninkrijk binnen te gaan.

“Raise up your children the way that they should go, and they will never depart from it.” (Attributed to Joseph Smith, but it is actually Proverbs 22:6.) Ouders voelen de verplichting dit te vervullen. Ouders met onhandelbare kinderen voelen zich enorm schuldig.

“There is no success that can compensate for failure in the home.” ( Prophet David O. McKay)

“Husband and wife have a solemn responsibility to love and care for each other and for their children. ‘Children are an heritage of the Lord’ (Psalms 127:3). Parents have a sacred duty to rear their children in love and righteousness, to provide for their physical and spiritual needs, to teach them to love and serve one another, to observe the commandments of God and to be law-abiding citizens wherever they live. Husbands and wives—mothers and fathers—will be held accountable before God for the discharge of these obligations.” The Family: A Proclamation to the World, Prophet Gordon B. Hinckley, 1995

Door constant de nadruk te leggen op het belang van het gezin is echtscheiding een groot taboe. Een koppel is “verzegeld” voor de eeuwigheid. Dit maakt een scheiding voor Mormonen zeer moeilijk. Je komt het Hemels Koninkrijk niet binnen, zonder een rechtvaardige huwelijkspartner. Deze angst en druk houdt vele leden gegijzeld in de Sekte.

A3. Je verleden

In het algemeen als je berouw toont voor je zonde, is deze vergeven. Als je geworsteld hebt met een persoonlijk probleem, dan heb je meestal te kampen met zelf opgewekte schuldgevoelens, getriggerd door de organisatie, die steeds maar haar leer inprent aan de volgelingen.

Slachtoffers van bijvoorbeeld verkrachting of seksueel misbruik lijden sterk als gevolg van bepaalde leerstellingen en grote seksuele schaamte veroorzaakt door de organisatie. Vele bisschoppen maken het nog erger voor het slachtoffer door de gebeurtenissen te ontkennen of de impact van het misbruik te minimaliseren. Ook wordt de schuld veelal gelegd bij het slachtoffer.

A4. De dingen die je leuk vindt

Voor het grootste deel socialiseren en sympathiseren Mormonen met elkaar, dus hier is niet veel ruimte voor schuld. Wel is het zo dat de waardigheid van een lid betrekking heeft op het al dan niet sympathiseren met de buitenwereld, anti-Mormoonse of afvallige individuen.

A5. Je gedachten, gevoelens en activiteiten

Het wordt je aangeleerd dat God je gevoelens en gedachten kent. Een Mormoon heeft constant het gevoel dat hij bekeken en gecontroleerd wordt, ook al is hij alleen. Al zijn acties en gevoelens zijn als het ware opgenomen. Elke actie beïnvloedt hierdoor eigenlijk ieder lid van de organisatie.

B. Sociaal schuldgevoel

Omdat de lijst van verplichtingen zo groot is, kan de gemiddelde Mormoon door tijdsgebrek niet altijd alle verplichtingen aan. Dit geeft ze een enorm schuldgevoel als ze bijvoorbeeld hun maandelijks huisonderwijs of huisbezoek niet konden doen, een les onvoldoende voorbereid hebben, te weinig gebeden hebben, hun schriftstudie niet gedaan hebben, enz.

C. Historisch schuldgevoel

Zie vorig puntje

4. Buitensporig gebruik van angstgevoelens.

De lijst van fobieën waar een Mormoon mee te kampen heeft is ellenlang:

  • Laatste dagen, tweede komst, overstromingen, aardbevingen, stormen, vulkanen, pest, hongersnood, autoritaire regering, …
  • God en de engelen kijken toe en weten alles, alles wat je doet en elke gedachte die je hebt.
  • Verlies van eeuwige redding.
  • Verlies van het eeuwige gezin.
  • Verlies van het heil van je voorouders, als je het werk niet voor hen doet.
  • De Bisschop weet wanneer je liegt.
  • Satan, boze geesten, duivels zijn overal.
  • Het occulte, heidendom, magie, speelkaarten, tarot, draken, ….
  • Ongelukkig worden en rampen tegemoet gaan als je de kerk verlaat. Verlies van alle soorten van zegeningen, waaronder financiële stabiliteit.
  • Je tiende niet kunnen betalen dor financiële problemen.
  • Vreselijke angst voor het plegen van een seksuele zonde.
  • Angst om iets aan de bisschop te moeten bekennen.
  • Angst te worden uitgesloten of geëxcommuniceerd te worden.
  • Angst voor het nemen van belangrijke beslissingen, omdat u misschien de verkeerde beslissing zou kunnen nemen.
  • Bang als je de organisatie verlaat toe te geven aan de wereldse begeerten en een leven te leiden van verslaving en wilde uitspattingen.
  • Vrezen dat je leven geen nut of betekenis meer zal hebben zonder kerk.
  • Angst voor het lezen van kritische literatuur en verleid zal worden.
  • Angst voor seks.
  • Angst voor de dood.
  • Angst voor winkelen op een zondag.

A. Angst om onafhankelijk te denken

De Mormonen geloven dat ze zelfstandig denken! Toch gaan ze nooit durven denken over zaken die indruisen tegen de leerstellingen van hun leiders of de kerkelijke orthodoxie. Ze zijn bang indien ze dit zouden doen, dit hun weg zou leiden van de ware kerk en uiteindelijk van hun redding.

Ze worden geleerd dat ze vrij zijn om voor zich zelf te denken, zolang dit denken gebeurd binnen de parameters bepaald door de leringen van de hedendaagse profeten. Ze zijn dus niet vrij om ook maar te overwegen dat de doctrines van de organisatie wel eens verkeerd zouden kunnen zijn.

B. Angst voor de “buitenwereld”

Satan doet zijn best om hen weg te leiden van de uitverkorenen, dus is het gemakkelijk om verleid te worden. “Wij zijn in de wereld, maar niet van de wereld”

C. Angst voor vijanden

Satan is de Mormoonse Kerk aan het vervolgen. Verhalen worden verteld over Mormonen die werden gedood voor hun geloof. Anti-Mormonen en afvalligen proberen de kerk te vernietigen.

De Mormonen zijn er vast van overtuigd dat zij elke dag door de hele wereld belaagd worden: “Omdat de kerk vasthoudt aan traditionele waarden (…) wijst de vinger van de falende maatschappij regelmatig naar ons. Er gaat nauwelijks een dag voorbij zonder dat de kerk op de één of andere manier bekritiseerd wordt” (Pace 1989). “Ondanks de huidige kracht van de kerk worden we toch constant van alle kanten aangevallen” (Hinckley 2007a).

D. Angst om je “redding” (zaligheid) te verliezen

Het Hemelse Koninkrijk (hoogste niveau van de hemel) is echt moeilijk te bereiken. Dus is er een kans dat je dit niet bereikt. De vraagstelling of dit juist zou kunnen zijn, houdt vele gelovigen binnen de Mormoonse Kerk.

Weinig mensen zullen worden verdoemd. De meeste mensen gaan naar één van de lagere rijken van de hemel, die allemaal veel beter zijn dan de aarde. Toch is de druk die ontstaat om het waar te maken naar het Hemelse Koninkrijk te gaan heel sterk, en de angst te falen net zo sterk.

E. Angst om de groep te verlaten of door de groep te worden gemeden (uitgesloten)

Vele Mormonen hebben angst te worden gemeden of zelfs geschaad te worden door de kerk. Sommige ex-Mormonen hebben hun familie, vrienden en zelfs hun bedrijven verloren. Andere hebben liefdevolle, ondersteunende familie en/of vrienden die van hen blijven houden, met de hoop het ex-lid ooit eens zal terugkeren naar de gemeenschap. Niettemin dat is het zo dat alle ex-Mormonen altijd een aantal vrienden en/of familieleden verliest bij het verlaten van de kerk.

In bepaalde streken, vooral in Utah (“Mormon Corridor”) is het bijna onmogelijk te vertrekken vanwege de sociale druk. Bijna iedereen om hen heen is lid. Je zou je baan, je huis, je bedrijf, al je vrienden en familie verliezen.

F. Angst voor afkeuring

Vele leden staan onder sociale druk vanwege het feit dat ze afgekeurd worden door familieleden, vrienden en kerkleiders.

5. Extremen emotionele hoogte- en dieptepunten.

Utah is koploper van het gebruik van antidepressiva bij vrouwen, en zelfmoorden bij mannen. Wij komen hierop terug in latere artikelen.

6. Rituele en vaak openbare biechten.

Men kan niet zeggen dat dit van toepassing is.

7. Fobieën aankweken.

A. Geen geluk of levensvervulling “buiten”de groep

Mormonen krijgen constant te horen dat ze het geluk buiten de kerk nooit zullen vinden. Vele kerkelijke doctrines impliceren dat voldoening in het leven komt door de kerk en haar geboden. Soms komen Mormonen na jaren toch tot het besluit dat men buiten de kerk gelukkiger kan worden, door dat zij opmerken dat ex-Mormoonse vrienden en familieleden blijken gelukkig te zijn.

B. Vreselijke consequenties zullen er zijn als je de groep verlaat: “hel”, ”bezetenheid door demonen”, ”ongeneeslijke ziekten”, ”ongevallen”, ”zelfmoord”, ”krankzinnigheid ”,”10,000 reïncarnaties” enz.

Mormonen hebben voornamelijk angst niet het Hemelse Koninkrijk te bereiken. Vreemd, omdat lagere niveaus nog steeds hemels zijn.

Ook hebben zij angst van “de tweede komst” omdat de meesten van de goddelozen zullen worden vernietigd, terwijl trouwe leden zullen worden beschermd.

Verlies van zegen wordt ook gevreesd. Ze zijn bang dat er verschrikkelijke dingen met hen zou gebeuren.

C. Voormalige leden buitensluiten; angst om afgewezen te worden door vrienden en familie

Zie hierboven.

D. Er is geen geldige reden om de groep te verlaten

Afvalligen zijn op een dwaalspoor gebracht door Satan. Legitieme redenen kan een Mormoon niet vinden, zoals bijvoorbeeld: “bepaalde doctrines of kerkelijke leerstellingen zijn toch de waarheid niet” of “misschien ligt het spirituele pad van de persoon ergens anders”.

Besluit

Wij hopen dat de lezer van deze vier artikelen nu een beter begrip heeft van de complexiteit en de realiteit van groepscontrole en mind control. Een sekte hoeft niet alle middelen aan te wenden om dit vorm te geven. In het Mormonisme vinden we niet alle kenmerken van een sekte terug, maar de meerderheid van elementen zijn aanwezig, meer dan genoeg om te veroorzaken dat hun leden blijven, in weerwil van ongemakken, misleidingen, psychologische problemen en zelfs erge trauma, in bepaalde gevallen. Het is overduidelijk dat het Mormonisme duidelijk overtuigingskracht bezit om de leden te kunnen blijven manipuleren.

Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 1 van 4: gedrag controle)
Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 2 van 4: informatie controle)
Het BITE Model van Steven Hassan en de Mormoonse kerk. (DEEL 3 van 4: gedachten controle)

pijl_op

balk

5. Hoeveel leden telt de Mormoonse kerk? Creatief met statistiek!

Vandaag telt de kerk zo een 15 miljoen leden (terug te vinden in de landen-database van Cumorah International LDS Resources), maar waarvan er naar schatting maar een 4 à 5 miljoen de kerkdiensten bijwonen op regelmatige basis.

In het Europe Area Plan voor 2014 leest men dat er slechts 20% van de leden in Europa de kerkdiensten bijwonen. M.a.w. kan men concluderen dat van de 9.247 leden in Nederland slechts 1.875 Mormonen actief zijn en in België slechts 1.255 van de 6.186. De kerk geeft zelf aan dat ongeveer één derde van de personen die ooit gedoopt zijn naar de kerk gaat (Ludlow 1992, blz. 1527), door de Mormonen “actieve leden” genoemd. Trek hier de dode leden vanaf beschreven in volgende paragraaf dan kom je aan de 4 à 5 miljoen. (0,06% van de wereldbevolking).

Sinds 1980 gaat het met de Mormoonse kerk gemiddeld bergaf:

Het aantal leden dat deel uitmaakt van de Mormoonse kerk zijn het aantal leden die ooit in de Mormoonse kerk gedoopt zijn en waarvan niet bekend is dat ze overleden zijn. Men blijft deze leden meetellen tot 110 jaar na hun geboorte. De Mormoonse antropoloog Wouter van Beek zegt dat 45 tot 70% van de inactieve leden (ongeveer 10.000.000) in de loop der tijd ieder contact met de kerk verliest, dit zijn dus 4,5 à 7 miljoen leden waarvan de kerk niet van weet waar ze wonen en nog belangrijker of ze al dan niet overleden zijn. Gezien deze leden op de lijst blijven staan en de gemiddelde levensverwachting ongeveer 69 jaar is (in Amerika 78 jaar) mag men stellen dat ongeveer 1,2 à 2,5 miljoen overleden leden meegeteld worden. (Men mag dus gerust stellen dat de Mormoonse kerk een hoop overleden leden meetelt om haar cijfers kunstmatig hoog te houden. De verdediging die de Mormoonse kerk op haar website schrijft dat dit voortvloeit uit de “Mormoonse praktijk om dopen voor doden te doen” is dus op zijn zachts gezegd een misvatting van de kerk zelf.) Ook niet-gedoopte kinderen van de Mormoonse ouders worden meegeteld.

meetelling actieve leden, bron Jim Huston
meetelling actieve leden, bron Jim Huston
dalende trend sinds 1980, bron Jim Huston
dalende trend sinds 1980, bron Jim Huston

Historicus Marlin Jensen, gaf in 2012 aan dat leden de kerk “in drommen verlaten”. Dankzij de informatie op het internet, komen veel leden tot het besef dat de kerk hun structureel misleid heeft. Dit heeft massale uitschrijvingen voor gevolg. De hoogste kerkleiders maken zich hier zorgen over en hebben mensen ingehuurd om enerzijds aan SEO te doen en anderzijds om leerstellingen van de kerk aan te passen. Het moet dus wel gaan over serieuze aantallen, niet te zien in hun statistieken. Waarschijnlijk worden deze uitgeschreven leden gewoon meegeteld. Ook volgens de Mormoonse socioloog Armand Mauss, is de helft van de volgelingen alweer inactief in de VS, en 3/4 buiten de VS.

Onderstaande grafiek (afnames in het ledental door sterfte, excommunicatie en uitschrijvingen) toont eveneens aan dat de cijfers die de Mormoonse kerk publiceert niet te vertrouwen zijn. De afwijking die je hier opmerkt ten opzichte van de normale sterftecijfers zijn ronduit belachelijk. (negatieve sterftecijfers tot 30%?) Wat ook opvalt, is dat de grafiek veel volatieler is dan de normale sterftecijfers en we hebben bepaalde jaren zelfs negatieve sterftecijfers?

Afname van het aantal leden door sterfte, excommunicatie en opzeggingen, bron: Jim Huston

Afname van het aantal leden door sterfte, excommunicatie en opzeggingen, bron: Jim Huston

Ook onderstaande grafiek stemt tot nadenken! Niettegenstaande Mormonen over het algemeen meer kinderen krijgen dan niet-Mormonen neemt het aantal kinderen geboren in Mormoonse gezinnen sinds 1976 voortdurend af, veel sneller zelfs dan het Amerikaanse geboortecijfer. Dit wil zeggen enorme inactiviteit! Bemerk ook de grote sprongen naar boven ( 2001-2003 & 2007-2008), jaren waarin er geen geboortegolven plaatsgevonden hebben?

bron: Jim Huston
bron: Jim Huston

Daar waar de Mormoonse kerk in de jaren ’70 en ’80 nog een groei kende van 4 à 6%, is deze sindsdien altijd afgenomen. De laatste jaren stabiliseert deze rond de 2%.

bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston

Het aantal bekeerlingen is de laatste jaren een constante (ongeveer 275.000), maar vergeet niet dat je er hier binnen het jaar ruim 200.000 moet aftrekken die alweer inactief geworden zijn.

bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston

Het aantal zendingen en districten groeit niet meer, het aantal wijken en ringen wel, maar steeds in mindere mate

bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston

Het aantal leden per ring en per wijk neemt toe, het aantal taken en roepingen niet. Het aantal actieve leden, beschikbaar om alle taken en roepingen uit te voeren, bepaalt de omvang van de wijk. Bijgevolg dient het aantal inactieve leden per wijk te zijn toegenomen.

bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston

De grafiek 12 en 13 toont het aantal zendelingen en het aantal bekeerlingen per zendeling.

bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston
bron: Jim Huston

We mogen besluiten dat de groeicijfers zeker niet rooskleurig zijn. De Mormoonse kerk is ook niet de snelst groeiende kerk zoals ze beweren. Momenteel verdoezeld men nog het een en het ander voor de Mormoonse volgelingen. Maar door het feit dat het aantal niet-actieve Mormonen sneller stijgt dan het aantal actieven en de verhouding Mormonen/niet-Mormonen steeds kleiner wordt zal men dit creatieve boekhouden niet kunnen volhouden.

De Mormonen hebben de laatste 15 jaar in sneltempo tempels bijgebouwd, dit in een periode van verval. Op deze manier proberen zij naar de buitenwereld toe de indruk te geven, de snelst groeiende kerk te zijn.

pijl_op

balk

6. Ledenwerving, zendingswerk en zendelingen.

Het zendingswerk gebeurd door Mormoonse zendelingen. Er lopen wereldwijd zo een 75.000 à 80.000 zendelingen rond, met maar één doel, zoveel mogelijk leden maken voor de Mormoonse kerk. Zij zijn erop getraind om u in het begin zo weinig mogelijk concrete informatie te geven.

In de handleiding voor zendingswerk, “Predik mijn Evangelie” lezen we dat de zendelingen als ze bij iemand binnen geweest zijn, drie formulieren moeten invullen:

  1. Onderwijsstaat (blz. 153-154): met de onderwijsstaat houden de zendelingen gedetailleerde gegevens bij over alle belangstellenden, nieuwe en minder actieve leden die zij onderwijzen. Als er een onderwijsstaat is gemaakt, moet die in de gebiedsmap blijven totdat de persoon of het gezin volledig actief in de kerk is, verhuist of overlijdt.
  2. Daarnaast moet de zendeling een gebiedsmap bijhouden, dit is een verslag van de dagelijkse activiteiten. Daar zendelingen maar een aantal maanden op dezelfde plek vertoeven, wordt deze map overgedragen aan de volgende zendelingen. Deze gebiedsmap wordt door de leiders ook gebruikt om het werk van de zendelingen te controleren.
  3. Vorderingenstaat (blz. 154-155): met de vorderingenstaat houden de zendelingen de vooruitgang bij van de onderzoekers, nieuwe en minder actieve leden die zij onderwijzen. Dit formulier wordt tevens gebruikt voor overleg met de kerkleiders en tijdens vergaderingen met de wijkzendelingen en de wijkraad. Kopieën circuleren naar dezen en worden ook verstrekt aan de bisschop.
  4. Potentiële onderzoekers (blz. 155): een onderzoeker is iemand die zich door de zendelingen laat onderwijzen. Dit formulier is een namenlijst die aangevuld wordt door bij de bestaande kerkleden te vragen of die nog andere mensen kent die interesse zouden kunnen hebben voor de Mormoonse kerk. Ook dit formulier wordt gedeeld met de lokale kerkleiders.

Van zodra u contact hebt met een zendeling en u hier op ingaat, wordt er vanaf het eerste contact een gedetailleerd dossier over u aangelegd, met al uw persoonlijke gegevens, dat bewaard wordt en waar in de loop der tijd vele tientallen Mormoonse leden inzage in krijgen. Dit doen zij, zonder het u mede te delen of het u te vragen.

Spijtig genoeg is dit niet bij wet verboden. Echter, sinds 2013 is er ook een gebiedsmap-app die de gegevens in een online database opslaat en dan ook toegankelijk maakt voor zendelingen in dat gebied. Zendelingen gebruiken deze app om bestaande gegevens aan te vullen met informatie over de mensen die zij onderwijzen. Dergelijke gegevens, die digitaal verwerkt worden, zijn in sommige landen wel verboden, waaronder Nederland.

Dit laatste toont aan dat de Mormoonse kerk een typische sekte is waar privacy en persoonlijke grenzen ondergeschikt zijn aan het belang van de organisatie.

Hoe gaan de zendelingen nu te werk?

Men maakt gebruik van een systeem van “toezeggingen”. De eerste toezeggingen die de zendelingen vragen, lijken onschuldig, maar stapje voor stapje ontlokken zij verdergaande toezeggingen, die o.a. uw tijdsbesteding, uw financiën, uw seksleven, enz., eigenlijk uw hele levenspatroon gaan beïnvloeden. Geef ze een vinger en ze pakken uw hele arm!

Deze toezeggingen zijn bedoeld om uw gedrag te beïnvloeden en hebben geen betrekking op de Mormoonse kerkleer. De “lessen” waarin de Mormonen hun boodschap verpakken, zijn enkel de kapstok om de toezeggingen aan op te hangen:

“Concentreer u op de toezeggingen en de vragen van het doopgesprek. Geef zo les dat mensen toezeggingen willen doen en zich voorbereiden op de doop en de bevestiging. Begrijp de vragen van het doopgesprek en de toezeggingen die bij iedere les horen. Stel vast wat iemand door toedoen van uw onderwijs moet weten, voelen en doen (…) Denk eraan dat het uiteindelijke doel is dat uw onderzoekers de doop en de bevestiging van het herstelde evangelie van Jezus Christus accepteren (Predik mijn Evangelie 2004, blz. 20, 21).

Op bladzijden 113 tot en met 117 van het boek “Predik mijn Evangelie” lees je hoe de zendelingen u er toe brengen toezeggingen te doen:

  • U voor een voldongen feit stellen: “Een aanmoediging om een toezegging te doen, wordt vaak als een vraag gesteld waarop met ja of nee kan worden geantwoord” (blz. 213).
  • U omkopen: “Mensen hebben een reden nodig om hun gedachten en daden te veranderen. Beloofde zegeningen zijn vaak een krachtige motivatie om God te gehoorzamen” (blz. 214).
  • Uw gevoelens gaan (mis)gebruiken: “Een getuigenis geven is een eenvoudige directe verklaring van onze overtuiging – een gevoel, een verzekering, een overtuiging van de waarheid van het evangelie” (blz. 215).
  • U controleren, zelfs stalken: “Neem geregeld contact op, bij voorkeur dagelijks, om erachter te komen of mensen hun toezeggingen nakomen” (blz. 217).
  • U beïnvloeden: “Help de onderzoekers bij het herkennen van de zegeningen die ze ontvangen als ze hun toezeggingen nakomen” (blz. 217).
  • Belonen en straffen: “Complimenteer en bemoedig mensen die in staat zijn om hun toezeggingen na te komen (…) Spreek ook uw bezorgdheid en teleurstelling uit als mensen hun toezeggingen niet nakomen” (blz. 217).

Gehoorzaamheid aan de Mormoonse kerk komt herhaaldelijk terug in diverse toezeggingen, ook in toezeggingen waarbij dat niet direct voor de hand lijkt te liggen, zoals bijvoorbeeld de eerste toezegging uit les 3: “Gaat u uw geloof in Jezus Christus verder ontwikkelen door u in zijn evangelie te verdiepen?

Geloof in Christus leidt tot actie. Het leidt tot oprechte en blijvende bekering. Als we geloof hebben, zullen we ons uiterste best doen om de Heiland beter te leren kennen en meer op Hem te gaan lijken. Dan willen we weten wat zijn geboden inhouden en die gehoorzamen. (…) Wij geloven in Christus, en wij geloven dat Hij wil dat we al zijn geboden onderhouden. We willen ons geloof laten blijken door Hem te gehoorzamen(…) We kunnen ook geloof in een bepaald beginsel ontwikkelen, zoals het woord van wijsheid of de wet van tiende, door eerst voldoende in Jezus Christus te geloven om zijn geboden te onderhouden. Door een bepaald gebod na te leven, leren we dat het een goed gebod is (…) Gehoorzamen we God dan zal Hij ons zegenen. Hij geeft ons de kracht om levensproblemen het hoofd te bieden” (Predik mijn Evangelie 2004, blz. 64).

In het begin, bij de eerste contacten, vragen de Mormoonse zendelingen u om dingen aan te nemen op gevoel, niet met uw verstand. Zij vragen u dan om ergens over te bidden en geven u de gewenste uitkomst van het gebed meteen mee:

  • Gaat u het Boek van Mormon lezen en God vragen of het boek het woord van God is?
  • Gaat u bidden om te weten dat Joseph Smith een profeet was?
  • Gaat u bidden om erachter te komen of wat wij besproken hebben waar is?

De basis voor de eerste toezegging staat in het Boek van Mormon zelf: “En wanneer gij deze dingen ontvangt, spoor ik u aan God, de eeuwige Vader, in de naam van Christus te vragen of deze dingen niet waar zijn; en indien gij vraagt met een oprecht hart, met een eerlijke bedoeling en met geloof in Christus, zal Hij de waarheid ervan aan u openbaren door de macht van de Heilige Geest” (Boek van Mormon 2004, blz. 673)

Met dit vers krijg je niet alleen het gewenste antwoord op uw gebed, maar ook een ontsnappingsroute voor het geval u dat antwoord niet krijgt: u was dan niet oprecht, eerlijk, of u had te weinig geloof in Christus. Deze truc wordt veelvuldig toegepast in de Mormoonse kerk om kritische vragen of opmerkingen te niet te doen.

Bij dit alles zijn de zendelingen er op getraind om niet inhoudelijk op uw vragen in te gaan, maar alles te herleiden tot die éne vraag: of het Boek van Mormon waar is.

pijl_op

 

balk

7. De truc hoe Mormoonse zendelingen vragen ontwijken!

Vorig artikel sloten we af met volgende paragraaf:
“Bij dit alles zijn de zendelingen er op getraind om niet inhoudelijk op uw vragen in te gaan, maar alles te herleiden tot die éne vraag: of het Boek van Mormon waar is.”
Het antwoord vindt u In de handleiding voor zendingswerk, “Predik mijn Evangelie” op blz. 117:

“Veel mensen zullen niet alles geloven wat u verkondigt. President Ezra Taft Benson heeft gezegd dat het Boek van Mormon de belangrijkste hulpbron kan zijn om op dergelijke situaties te reageren:

‘We moeten het Boek van Mormon gebruiken om bezwaren tegen de kerk weg te nemen.’

‘Alle bezwaren, of ze nu over abortus, meervoudig huwelijk, de sabbat of iets anders gaan, hangen af van de vraag of Joseph Smith en zijn opvolgers profeten van God waren die openbaring van God ontvingen.‘

‘Het enige probleem dat de tegenspreker moet oplossen, is of het Boek van Mormon waar is. Want als het Boek van Mormon waar is, dan is Jezus de Christus, dan was Joseph Smith zijn profeet, dan is De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen waar – onder leiding van een profeet die openbaring ontvangt.’

‘Het is onze belangrijkste taak om het evangelie doeltreffend te verkondigen. We zijn niet verplicht om op ieder bezwaar in te gaan. Uiteindelijk staat ieder mens met zijn rug tegen de muur van het geloof, en daar moet hij een keuze maken.’

Oprechte onderzoekers kunnen bijvoorbeeld bezwaar maken tegen wat u over het woord van wijsheid hebt verteld. Zorg dat zij inzien dat hun eigenlijke vraag is of Joseph Smith als profeet van God sprak toen hij dit gebod in deze bedeling openbaarde. U kunt zeggen: ‘Als u het geloof wilt opbrengen om deze leer te aanvaarden, hebt u de verzekering nodig dat God ons dit gebod door middel van openbaring aan de profeet Joseph Smith heeft gegeven. Om erachter te komen of Joseph Smith een profeet van God was, moet u het Boek van Mormon lezen en erover bidden.’

Onderzoekers moeten zelf hun problemen oplossen en hun bezwaren laten varen. U kunt hen helpen door hun aandacht te vestigen op wat hun geloof in Jezus Christus zal versterken – het Boek van Mormon lezen en erover bidden. Als zij hun getuigenis van de herstelling versterken, zullen ze de kracht hebben om hun problemen op te lossen en hun bezwaren te laten varen.

Als u over hun bezwaren praat, vergeet dan niet dat onze kennis bij hedendaagse profeten vandaan komt – Joseph Smith en zijn opvolgers – die rechtstreekse openbaring van God ontvangen. De eerste vraag die een onderzoeker daarom moet beantwoorden is of Joseph Smith een profeet was. Die vraag kan hij of zij beantwoorden door het Boek van Mormon te bestuderen en erover te bidden.”

pijl_op

balk

8. Alle toezeggingen op een rijtje!

Zendelingen maken gebruik van een systeem van “toezeggingen”. De eerste toezeggingen die de zendelingen vragen, lijken onschuldig, maar stapje voor stapje ontlokken zij verdergaande toezeggingen, die o.a. uw tijdsbesteding, uw financiën, uw seksleven, enz., eigenlijk uw hele levenspatroon gaan beïnvloeden. Geef ze een vinger en ze pakken uw hele arm!

Volledigheidshalve aansluitend op vorige twee artikelen, hieronder alle toezeggingen op een rijtje. (Deze vindt u eveneens terug in de handleiding voor zendingswerk, “Predik mijn Evangelie“)

Toezeggingen les 1:

  • Gaat u het Boek van Mormon lezen en God vragen of het boek waar is?
  • Gaat u God vragen of Joseph Smith een profeet was?
  • Komt u aanstaande zondag naar de kerk?
  • Kunnen we een afspraak voor de volgende les maken?
  • Geboden uit les 4 die u eveneens wilt behandelen.

Toezeggingen les 2:

  • Gaat u bidden om erachter te komen of wat wij besproken hebben
    waar is?
  • Gaat u zich van uw zonden bekeren?
  • Komt u aanstaande zondag naar de kerk?
  • Gaat u het voorbeeld van de Heiland volgen en u op (datum) laten dopen?
  • Kunnen we een afspraak voor de volgende les maken?
  • Geboden uit les 4 die u eveneens wilt behandelen.

Toezeggingen les 3:

  • Gaat u uw geloof in Jezus Christus verder ontwikkelen door u in zijn
    evangelie te verdiepen?
  • Gaat u zich bekeren en om vergeving van uw zonden bidden?
  • Gaat u zich op (datum) laten dopen en lid van De Kerk van Jezus
    Christus van de Heiligen der Laatste Dagen worden?
  • Gaat u bevestigd worden en de gave van de Heilige Geest ontvangen?
  • Komt u aanstaande zondag naar de kerk?
  • Kunnen we een afspraak voor de volgende les maken?
  • Geboden uit les 4 die u eveneens wilt behandelen.

Toezeggingen les 4:

  • Gaat u de wetten van God gehoorzamen?
  • Gaat u dagelijks in gebed neerknielen, alleen en in gezinsverband?
  • Gaat u de sabbat heiligen?
  • Gaat u zich waardig maken voor deelname aan het avondmaal?
  • Gaat u zich laten dopen en bevestigen?
  • Gaat u onderzoekers uitnodigen om de doopdienst bij te wonen?
  • Wilt u met de bisschop kennismaken?
  • Gaat u de leiders van de kerk steun verlenen en hun raad opvolgen?
  • Gaat u de tien geboden naleven?
  • Gaat u de wet van kuisheid naleven?
  • Gaat u het woord van wijsheid naleven?
  • Gaat u na uw doop de wet van tiende naleven?
  • Gaat u de volgende vastenzondag met een doel voor ogen vasten en bidden?
  • Gaat u [na uw doop] een royale vastengave betalen?
  • Gaat u zich houden aan de wetten van het land waarin u woont?

Toezeggingen les 5:

  • Gaat u zich voorbereiden op het Aäronisch priesterschap (voor mannelijke leden die de gedragsnormen naleven van twaalf jaar of ouder)?
  • Gaat u zich voorbereiden op het Melchizedeks priesterschap (voor volwassen mannelijke leden die de gedragsnormen naleven)?
  • Gaat u actief deelnemen in de hulporganisatie waartoe u behoort?
  • Gaat u vrienden en familieleden die geen lid van de kerk zijn uitnodigen om door de zendelingen in het evangelie te worden onderricht?
  • Gaat u voor de zendelingen bidden en voor kansen om het evangelie te verkondigen?
  • Gaat u zich voorbereiden op een zending? 
  • Gaat u wekelijks gezinsavond houden, dagelijks als gezin bidden, dagelijks als gezin de Schriften bestuderen en andere gezinsactiviteiten organiseren?
  • Gaat u zich voorbereiden om naar de tempel te gaan om (1) uw begiftiging te ontvangen? (2) voor tijd en eeuwigheid te trouwen? (3) als u al getrouwd bent, voor eeuwig als man en vrouw verzegeld te worden? en (4) uw kinderen aan u te laten verzegelen?
  • Gaat u als gezin de sabbat heiligen?
  • Gaat u anderen dienen? 
  • Gaat u zich voorbereiden op de tempelverordeningen? (Kort na de doop en de bevestiging kunnen leden van twaalf jaar en ouder die de gedragsnormen naleven, een aanbeveling krijgen om naar de tempel te gaan en doop voor de doden te doen).
  • Gaat u familiehistorisch werk doen en namen van voorouders insturen, zodat zij plaatsvervangend de tempelverordeningen kunnen ontvangen?
  • Gaat u de plichten van een roeping aanvaarden en vervullen (waaronder die van huisonderwijzer of huisbezoekster)?
  • Gaat u anderen in hun roeping steunen?
  • Gaat u naar de kerk komen?
  • Gaat u uw hele leven het evangelie naleven en u aan de doopverbonden houden?

pijl_op

 

balk

9. Uw geld of uw eeuwig leven! – Tienden

Elk lid van de Mormoonse kerk wordt geacht 10% van zijn inkomen, “tienden” genaamd (1), af te staan aan de kerk (Leer en Verbonden 2004, blz. 295). Elk jaar dient een lid in een onderhoud met de bisschop dit tiende te verklaren. Tienden worden beschouwd als een schuld (2). Niet alleen dat; het is een eis om lid te mogen worden van de Mormoonse kerk en hun entree ticket voor de tempel. Alleen wie een kerkelijk huwelijk in de tempel gesloten heeft, kan de hoogste graad van verlossing bereiken (Benson 1988, blz. 257). (Daarnaast dienen zij maandelijks twee maaltijden over te slaan en de uitgespaarde kosten aan de kerk te geven. Ook heeft de kerk tal van “fondsen” waar de leden nog meer gelden kunnen doneren: een zendingsfonds, een tempelfonds, een Boek van het Mormonfonds, een opleidingsfonds, enz. Of al deze gelden daadwerkelijk voor deze doeleinden gebruikt worden, weet niemand. De kerk legt geen verantwoording af over haar inkomsten en uitgaven, ook niet aan haar leden. Op de kwitanties van donaties staat dat “alle donaties eigendom worden van de kerk en uitsluitend naar eigen inzicht van de kerk besteed zullen worden”.)

  • (1) D&C 119:4 http://www.lds.org/scriptures/dc-testament/dc/119.4#2
  • (2) President Marion G. Romney, “Concerning Tithing,” The Ensign, June 1980 http://www.lds.org/ensign/1980/06/concerning-tithing

Ongeacht de financiële situatie van het lid, zelfs al heeft dit lid schulden of kan het niet rondkomen, dan nog moet eerst dit tiende betaald worden (2)! In dat geval komt het erop neer dat het lid rekenschap zal moeten geven aan de bisschop dat het de eindjes niet meer aan elkaar kan knopen. De bisschop zal dan voor het nodige voedsel zorgen. Hiervoor in ruil zal dan de bisschop vragen om bepaalde taken te vervullen, zoals bijvoorbeeld het kuisen van de kerk. Bemerk hoe vernederend het moet zijn voor een lid van de Mormoonse kerk, hulp te moeten vragen aan de bisschop voor haar/zijn basisbehoeften, terwijl dit geld hiervoor besteed werd om tienden te betalen. Dit geld besteden aan voedsel in plaats dan aan tienden zou dit lid in haar/zijn waardigheid laten.

Als je aan een lid van de Mormoonse kerk vraagt of het betalen van tienden een verplichting is, zal deze meestal zeggen, dat hij dit doet uit vrije wil. De Mormoonse kerk heeft hier de volledige emotionele controle over haar leden. Angstgevoelens zijn hier de sleutel in emotionele controle (fobische indoctrinatie). Het lid zal gestraft worden en hierdoor het eeuwige leven verliezen en de mogelijkheid om samen te leven als een familie in het hiernamaals wordt het ontnomen, enz., enz. Ook is het betalen van tienden een soort “brandverzekering” (Mormonen in de VS zijn vertrouwd met de term “fire insurance” als we het hebben over tienden). Als je als lid van de Mormoonse kerk je tiende niet betaalt, dan bedrieg je God en God zal je bij zijn “tweede komst” in brand steken (2). Leden die hun tienden niet betalen, mogen de tempel niet betreden en kunnen daardoor de tempelgerelateerde roepingen niet uitvoeren.

Het betalen van tienden leidt in bepaalde regio’s tot schrijnende toestanden en tart alle verbeelding. De staat Utah is koploper op dit gebied. Leden diep in het rood: worden aangezet hun tienden te betalen met kredietkaart, om hun hypotheek te verlengen met 30 jaar, om toch maar hun tienden te kunnen betalen, leden die tengevolge het betalen van hun tienden in faling gaan, enz. (Utah is trouwens ook koploper in het aantal falingen in de VS – bron: American Bankruptcy Institute.)

faillure_utah

Ter verduidelijking van dit artikel raden we sterk aan het artikel “Conserning Tithing” te lezen.

pijl_op

 

balk

10. Het boek van Mormon

Volgens Joseph Smith (grondlegger van de Mormoonse leer) en het verhaal van het boek, werd het oorspronkelijk geschreven in daarvoor onbekende tekens (hervormd Egyptisch), gegraveerd op gouden platen. Joseph Smith beweerde dat hij deze gouden platen gekregen had van een engel (Moroni genaamd), die het boek 1000 jaar geleden had geschreven. Joseph Smith beweerde dat Moroni deze platen samen met andere oude artefacten in een heuvel vlak bij Smith zijn huis in Manchester begraven had in een stenen kist.

Het Boek van Mormon is een heilig boek voor de Mormonen (De Mormoonse kerk aanvaardt vier standaardwerken als heilige schriftuur: de Bijbel, het Boek van Mormon, de Leer en Verbonden en de Parel van Grote Waarde). Aan dit boek ontlenen de leden van de Mormoonse Kerk hun bijnaam mormonen.

Het Boek van Mormon werd door Joseph Smith in 64 dagen vertaald en hij verklaart de platen toen terug te hebben gegeven aan Moroni. Hij verklaarde later dat de boodschapper hem te kennen had gegeven dat hij de gouden platen niet mocht laten zien, maar na druk van buitenaf verklaarde hij in 1829 dat God elf ooggetuigen (wier verklaringen zijn opgenomen in het Boek van Mormon) had uitgekozen om de platen te mogen zien. Deze elf uitverkorenen verklaarden later dat de platen inderdaad bestonden en dat Moroni de platen nu weer had opgeborgen. Doordat alleen familieleden van Whitmer of Smith in staat werden gesteld om de platen te mogen aanschouwen, blijft de authenticiteit hiervan betwist en wordt beschouwd als een geloofszaak. Sommigen van deze getuigen hebben nadien de Mormoonse kerk verlaten.

Het Boek van Mormon is verkrijgbaar in meer dan 100 talen, waaronder het Nederlands (eerste druk in 1890). Met inmiddels meer dan 140 miljoen exemplaren behoort het Boek van Mormon tot de top tien van meest gedrukte boeken aller tijden. (bron http://www.mormonnewsroom.org/ldsnewsroom/eng/news-releases-stories/book-of-mormon-reaches-140-million-milestone)

boek_mormon

Voorplaat van de eerste uitgave van “Het Boek van Mormon” uitgegeven in 1830. (U.S. Library of Congress Rare Book and Special Collections Division.)

Het Boek van Mormon vertelt een verhaal dat zich afspeelt in de periode van ca. 2500 v. Chr. tot ca. 400 n. Chr. voornamelijk op het Amerikaanse continent. Enkele families, in de tijd van de Toren van Babel en de verwoesting van Jeruzalem door Nebukadnezar II, vaarden onder leiding van God in schepen over de oceaan naar Amerika om daar uit te groeien tot een groot volk met hun eigen geschiedenis en cultuur, en dit met hun eigen profeten en profetieën. Hoogtepunt in het Boek van Mormon is de verschijning van Jezus Christus na zijn opstanding aan deze inwoners van Amerika. Mormonen beschouwen het Boek van Mormon als een tweede getuige van de goddelijkheid van Jezus Christus, samen met de Bijbel.

Voor volgelingen van de Mormoonse kerk is het Boek van Mormon niet alleen zeer relevant omdat het als een “Getuige van Jezus Christus” wordt gezien, maar ook omdat het “geschreven is voor onze tijd”. Iedereen die lid wordt van de Mormoonse Kerk moet aanvaarden dat hij/zij door goddelijke openbaring ervan overtuigd is van de waarachtigheid van dit Boek.(zie artikel 8 – toezeggingen)

mormon_boek

Nederlandse vertaling van “het boek van Mormon” (De eerste uitgave in het Nederlands dateert van 1890)

PDF versie van het Boek van Mormon

Eerste Nederlandstalige versie van 1890
Author: Joseph Smith, John W. F. Völker, Francis Almons Brown, Orson Pratt
Publisher: Gedrukt bij I. Bremer
Year: 1890
Possible copyright status: NOT_IN_COPYRIGHT
Language: Dutch
Digitizing sponsor: Google
Book from the collections of: New York Public Library
Collection: americana

Opmerkingen:
Archeologisch bestaat er geen bewijs dat er een taal bestond die beschreven kan worden als “hervormde Egyptische hiërogliefen”, en er is ook geen archeologisch bewijs te vinden voor landen als het “land of Moron” (Ether 7:6). Noch is er enig bewijs om het idee te ondersteunen dat de Jaredieten, Nefieten en Lamanieten uit Israël naar Amerika migreerden. Sterker nog, zowel de archeologie als de antropologie tonen afdoende aan dat de mensen en plaatsen in het Boek van Mormon weinig meer zijn dan het product van een vruchtbare verbeeldingskracht.

Joseph Smith noemde het Boek van Mormon “het meest juiste boek van alle boeken op aarde en de hoeksteen van onze religie”, terwijl het boek fouten bevat die variëren van ernstig tot gewoonweg knoeierig. In de categorie “ernstige fouten” vinden we bijvoorbeeld de taal die pleit tegen de Bijbelse doctrine van de Drie-eenheid (Ether 3:14). In de categorie “knoeierige fouten” vinden we bijvoorbeeld het voorbeeld van een man die naar adem snakt nadat zijn hoofd is afgesneden (Ether 15:31). In latere artikelen gaan we hier verder op in.

Ook is het zo dat Joseph Smith beweerde dat de gouden platen “door de kracht van God” werden vertaald en dat deze “het meest juiste boek van alle boeken op aarde” voortbracht. Joseph F. Smith, de zesde voorzitter van de Mormoonse kerk zei zelfs dat de woorden niet alleen juist waren, maar dat “elke letter aan was gegeven door de gave en de kracht van God”. Waarom moest dan het Boek van Mormon duizenden malen gecorrigeerd worden om de gebrekkige grammatica en spelling van Smith ongedaan te maken.

Daarnaast staat het Boek van Mormon ook vol met andere fouten. “Benjamin” werd bijvoorbeeld in “Mosiah” veranderd toen de Mormoonse leiders zich realiseerden dat Koning Benjamin in de chronologie van het Boek van Mormon al overleden was, en dat het dus moeilijk voor hem zou zijn geweest om de graveringen te “vertalen” die in Mosiah 21:28 worden genoemd. Een van de grootste knelpunten in de geloofwaardigheid van het Boek van Mormon wordt veroorzaakt door het feit dat volledige gedeelten rechtstreeks uit de King James versie van de Bijbel zijn afgeleid, ondanks het feit dat het Boek van Mormon volgens de Mormoonse chronologie meer dan duizend jaar ouder zou zijn dan de King James vertaling van de Bijbel. Ook hierover meer in onze latere artikelen.

Het is dus duidelijk dat Mormonen het Boek van Mormon aanvaarden op basis van hun geloof, en niet op basis van geschiedenis en bewijsmateriaal.

pijl_op

balk

11. De oorsprong van het Boek van Mormon volgens de Mormoonse Kerk

In het Boek van Mormon (2004, blz. V) vinden we het volgende terug in de inleiding:

“een boek met heilige Schriftuur dat vergelijkbaar is met de Bijbel. Het is een kroniek van Gods handelen met de vroegere bewoners van Amerika en bevat de volheid van het eeuwige evangelie” (Boek van Mormon 2004, p. V)

Joseph Smith
Joseph Smith

“Het boek is door vele profeten van weleer door de geest van profetie en openbaring geschreven. Hun woorden, die op gouden platen stonden geschreven, werden aangehaald en samengevat door een profeet en geschiedschrijver die Mormon heette. (…) Nadat Mormon zijn schrijfwerk had voltooid, droeg hij het verslag over aan zijn zoon, Moroni, die er enkele woorden van zichzelf aan toevoegde en de platen in de heuvel Cumorah verborg. Op 21 september 1823 verscheen deze zelfde Moroni als verheerlijkt en herrezen persoon aan de profeet Joseph Smith en gaf hem aanwijzingen met betrekking tot de oude kroniek en de bestemde vertaling ervan in de Engelse taal. Te zijner tijd werden de platen aan Joseph Smith overgedragen, die ze door de gave en de macht Gods vertaalde” (Boek van Mormon 2004, p. V).

Enerzijds getuigt dit van bovennatuurlijke gebeurtenissen, anderzijds wordt de nadruk gelegd dat het Boek van Mormon een waargebeurd verhaal is van de “vroegere bewoners van Amerika”, “de voornaamste voorouders van de indianen”. Gezien het bovennatuurlijke in dit verhaal, kunnen we zeggen dat dit dus uitsluitend een kwestie van geloof is. Historisch gezien is het Boek van Mormon, een raadselachtig sprookje.

Niemand heeft ooit kunnen bevestigen de gouden platen gezien te hebben, die volgens de Mormonen de bron zijn van het Boek van Mormon. Vooraan in het boek van Mormon staan verklaringen van getuigen, maar niemand heeft de gouden platen daadwerkelijk gezien of aangeraakt. Deze verklaringen zijn niet gedateerd en geven geen enkele indicatie waar en wanneer deze getuigen de platen zouden hebben gezien (Palmer 2002, blz. 175-213).

Archeologisch bestaat er geen bewijs dat er een taal bestond die beschreven kan worden als “hervormde Egyptische hiërogliefen” Niemand kent deze taal die volgens het Boek van Momon een afgeleide vorm van Herbreews is, geschreven in “hervormd Egyptische lettertekens” (Boek van Mormon 2004). Bemerk ook het vertaalproces: Joseph Smith stopte een magische steen in zijn hoed, trok die over zijn gezicht en “zag” de hervormde Egyptische lettertekens met Engelse ondertiteling, die hij aan zijn assistent dicteerde (Nelson 1993).

Behalve Jezus voor wiens avonturen in Amerika het Boek van Mormon de enige bron is, bestaat er geen enkel personage of gebeurtenis in het Boek van Mormon die in enig ander historisch document beschreven staat.

Historisch gezien kunnen we enkel nog nagaan of concrete details in het Boek van Mormon overeenkomen met wat we terugvinden in andere bronnen over die tijd en plaats van handelen.

Ook hier is geen enkel objectief bewijs terug gevonden die het Boek van Mormon ondersteunt als een waar gebeurd verhaal: geen inscripties, geen ruïnes, geen menselijke overblijfsels, geen infrastructuur, geen voorwerpen, geen opvattingen. Meer nog, alles wat we weten over de oorspronkelijke bewoners van Amerika en hun cultuur spreekt het Boek van Mormon tegen. We hebben het hier over archeologie, technologie, genetica, taal, demografie, biologie, landbouw, oceanografie, enz.

Ook sommige argumentatie is in vele gevallen te problematisch voor een waar gebeurd verhaal. We komen hier in latere artikelen op terug.

We kunnen dus stellen dat het Boek van Mormon voornamelijk is gebaseerd op het bovennatuurlijke en we besluiten met de boodschap waarmee het Boek van Mormon besluit : “En wanneer gij deze dingen [i.e. het Boek van Mormon] ontvangt, spoor ik u aan God, de eeuwige Vader, in de naam van Christus te vragen of deze dingen niet waar zijn; en indien gij vraagt met een oprecht hart, met een eerlijke bedoeling en met geloof in Christus, zal Hij de waarheid ervan aan u openbaren door de macht van de Heilige Geest. En door de macht van de Heilige Geest kunt gij de waarheid van alle dingen kennen” (Boek van Mormon 2004).

pijl_op

 

balk

12. “View of the Hebrews” geschreven door Ethan Smith, mogelijke bron voor het Boek van Mormon?

In ons twee vorige artikels is de meer bovennatuurlijke (occulte) verklaring voor het ontstaan van het boek van Mormon aan de orde geweest. Er zijn ook andere visies over het ontstaan van het boek, namelijk plagiaat van andere boeken. Volgens vele onderzoekers (o.a. Kirby Gilbert, The Mormons 1972) is het aannemelijk dat het Boek van Mormon een samenraapsel van bronnen is, die van latere datum zijn dan de data genoemd in het Boek van Mormon. Andere bronnen (o.a. Wayne Cowdry, Who Really Wrote The Book of Mormon) zeggen dat het Boek van Mormon een samenvatting zou zijn van een niet gepubliceerd verhaal in “Het gevonden Manuscript”, geschreven door de Presbyteriaanse predikant Solomon Spaulding. Dit manuscript verdween tussen 1812 en 1814 uit een drukkerij in Pittsburgh, en volgens de schrijver Spalding zou een vriend van Joseph Smith daar de hand in hebben gehad.

Brigham Roberts,een gerespecteerd Mormoons kerkhistoricus en Algemeen Autoriteit van de Mormoonse kerk deed hier in de jaren ’20 van vorige eeuw serieus onderzoek naar. Hij toont aan dat het Boek van Mormon qua beschrijving van de oude Amerikaanse bevolking in strijd is met recente wetenschappelijke inzichten. In een tweede manuscript toont Roberts aan dat het boek “View of the Hebrews” van Ethan Smith (geen familie van joseph Smith) de blauwdruk is geweest voor het Boek van Mormon. Het boek van Ethan Smith was 5 jaar voor de publicatie van het boek van Mormon uitgegeven in het stadje waar Oliver Cowdery (de neef van Joseph Smith en later naaste medewerker bij de totstandkoming van het boek van Mormon) woonde.

Bij het schrijven van het Boek van Mormon werkte Joseph Smith o.a. samen met zijn neef Oliver Cowdery uit het dorpje Poultney in de staat Vermont. Ethan Smith was hier van 1821 tot 1826 predikant van de Congregational Church, een protestantse kerk waar ook de familie Cowdery toe behoorde (Palmer 2002, p. 60). Dit is precies de periode waarin Ethan Smith zijn boek “View of the Hebrews” schreef en waarin de eerste twee drukken verschenen. Roberts begon zijn “Book of Mormon Study” dan ook met de vaststelling dat het zeer waarschijnlijk is dat Joseph Smith het boek View of the Hebrews “zo niet bezat, dan toch zeker kende” (Madsen 1992, blz. 153).

Aan de toenmalige kerkpresident Heber Grant en diens raadgevers en de Twaalf Apostelen schreef Roberts: “Het behoeft geen betoog dat het instandhouden van de waarheid van het Boek van Mormon van absoluut wezenlijk belang is voor de integriteit van de hele mormoonse beweging. Het is immers ondenkbaar dat de aard en oorsprong van het Boek van Mormon niet zouden kloppen, maar dat de Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen toch een ware kerk zou zijn” (Madsen 1992, blz. 58).

Roberts vond 28 structurele elementen in het boek “View of the Hebrews” die gezien kunnen worden als een mogelijke basis voor het “Boek van Mormon”. Hij schreef: ”Kunnen zoveel opmerkelijke overeenkomsten, die wijzen op een mogelijke verbinding [tussen de twee boeken], louter toevallig zijn?” (Madsen 1992, p. 242).

In het tweede manuscript schreef Roberts: “Als, op basis van alles wat in het eerste deel gevonden is, het standpunt ingenomen wordt dat het Boek van Mormon slechts mensenwerk is, dan moet er voldoende intern bewijs in het boek zelf aanwezig zijn om een dergelijk standpunt te onderbouwen (Madsen 1992, blz. 251).

Dergelijke bewijzen vond Roberts in overvloed, waarvan hier twee voorbeelden gegeven worden: Volgens het Boek van Mormon vond de migratie van de Jaredieten van de oude naar de nieuwe wereld plaats in acht kleine, lichte boten. In deze boten (“de lengte ervan was de lengte van een boom”) reisden niet alleen de groep Jaredieten ( 50 à 100 mensen), maar ook hun “kleinvee en runderen” en allerlei andere soorten “beest of dier of vogel” – wellicht de paarden, ezels en olifanten die de Jaredieten als lastdieren gebruikten. Bovendien duurde de overtocht maar liefst 344 dagen, dus de hoeveelheden proviand en drinkwater die benodigd waren om deze hele menagerie bijna een jaar lang in leven te houden, zouden aanzienlijk moeten zijn geweest. Het lijkt niet geloofwaardig dat dit mogelijk was, laat staan in acht kleine boten die licht als een vogel over het water bewegen. Volgens het Boek van Mormon bouwde Nephi in de nieuwe wereld een tempel “naar het voorbeeld van de tempel van Salomo, behalve dat hij niet van zoveel kostbare materialen werd gebouwd, want die waren niet te vinden in het land”. Nephi deed dit vrij kort na aankomst in het beloofde land, nadat hij zich had afgescheiden van zijn broers Laman en Lemuel. De Nephieten bestonden op dat moment uit een clan van vijf tot tien families. Kijken we dan in de Bijbel naar de beschrijving van de bouw van de tempel van Salomo, dan zien we dat deze 180.000 arbeiders en 3.300 opzichters nodig had voor zijn tempel, en dat de bouw zeven jaar duurde – een onmogelijke opgave voor een klein groepje Nephieten, met of zonder kostbare materialen.

Geconfronteerd met deze en vele andere interne problemen in het Boek van Mormon, vroeg Roberts zich herhaaldelijk af of het boek nu als waar gebeurd verhaal gezien moest worden of als goedbedoelde religieuze fictie van een vrome, maar naïeve en onontwikkelde jongeman die niet wist waar hij het over had. Roberts concludeert dat het boek van Mormon een menselijke oorsprong moet hebben, mede gezien de fantasie van Smith, en de vele daaruit voortkomende ongerijmdheden. Opmerkelijk is dat het boek van Mormon veel zinnen bevat, die erg veel lijken op de “Authorized Version’ van de Bijbel, die niet bekend kon zijn aan de veronderstelde schrijvers van de kronieken op de “gevonden platen”.

Wezenlijke overeenkomsten tussen Ethan Smith’s “View of the Hebrews” en “het Boek van Mormon” volgens Brigham H. Roberts (Madsen 1992, pp. 240-242)

De aard en hoeveelheid van het materiaal in Ethan Smith’s boek zijn voldoende om te dienen als basis voor het Boek van Mormon.

Op iedere pagina wordt niet slechts verondersteld, maar gepleit dat de Amerikaanse Indianen van Israëlitische oorsprong zijn.

Het behandelt de verwoesting van Jeruzalem en de verstrooiing van Israël, net als het Boek van Mormon.

Het behandelt de toekomstige vergadering van Israël en de hertstelling van de Tien Stammen, net als het Boek van Mormon.

Het legt een sterke nadruk op de profetieën van Jesaja en gebruikt daaruit veel materiaal, inclusief hele hoofdstukken, net zoals het Boek van Mormon.

Het doet een bijzondere oproep aan de niet-Joden van de Nieuwe Wereld – meer in het bijzonder de inwoners van de Verenigde Staten – om zich te ontfermen over het Israël in de Nieuwe Wereld, net als het Boek van Mormon. Grote beloften worden gedaan aan de niet-Joodse bevolking van Amerika, voor zover zij het goddelijke plan volgen.

Het stelt dat de Nieuwe Wereld bevolkt is door middel van een aantal migraties vanuit de Oude, net als het Boek van Mormon. De migrerende volken reizen naar een land “waar geen mens ooit gewoond heeft”, net zoals de Jaredieten uit het Boek van Mormon reisden naar “dat deel waar nog nooit een mens was geweest”.

In beide gevallen leidde de reis naar het noorden, beide koloniën betraden een vallei van een grote rivier; tijdens de reis kwamen beide langs “zeeën” en “vele wateren”; beide reizen waren lang. Het motief voor beide reizen was religieus: in het ene geval was Ethan belangrijk voor het vastleggen ervan, in het andere Ether.

In Ethan Smith’s boek raken de verloren stammen verdeeld in twee groepen, een beschaafde groep en een wilde, luie groep jagers die uiteindelijk tot barbarij verviel, net zoals met de volkeren van het Boek van Mormon gebeurt.

Lange, gruwelijke oorlogen breken uit tussen Ethan Smith’s beschaafde en wilde groepen. Hetzelfde gebeurt in het Boek van Mormon, langs dezelfde lijnen van beschaving en barbarij.

De wilde groep roeit de beschaafde groep volledig uit in Ethan Smith’s boek.

In Ethan Smith’s boek wordt verondersteld dat de beschaafde groep een cultuur kende van bouwkunst, het schrift, kennis en gebruik van ijzer en andere metalen, en navigatie. Het Boek van Mormon veronderstelt dit eveneens met betrekking tot haar beschaafde volkeren.

In Ethan Smith’s boek wordt verondersteld dat alle inwoners van Amerika één ethnische achtergrond hebben – een Hebreeuwse en geen andere. Dit is hetzelfde in het Boek van Mormon.

In Ethan Smith’s boek wordt verondersteld dat deze ene ethnische groep (wellicht met uitzondering van de Eskimo’s in het uiterste noorden) het gehele Amerikaanse continent bevolkten, net zoals het Boek van Mormon.

Het veronderstelt dat de Indiaanse talen één gemeenschappelijke oorsprong hebben – het Hebreeuws. Dat doet het Boek van Mormon ook.

Ethan Smith’s boek verhaalt over een vondst in een heuvel van een borstplaat met twee witte, hertshoornen knopen, “net zoals de edelstenen van de Urim,” zegt Ethan Smith. Joseph Smith gebruikte een dergelijk instrument, de Urim en Thummim, om het Boek van Mormon te vertalen.

In Ethan Smith’s boek komen afgoderij en mensenoffers voor, net als in het Boek van Mormon.

Ethan Smith’s boek geeft hoog op over vrijgevigheid naar de armen en veroordeelt trots; het Boek van Mormon doet dit ook.

Ethan Smith’s boek keurt polygamie af. Het Boek van Mormon doet dit ook met betrekking tot de praktijken van David en Salomo.

In Ethan Smith’s boek worden Indiaanse tradities vermeld over een “verloren boek van God”, met een belofte dat dit boek voor de Indianen hersteld zal worden, en dat zij wederom in de gunst van de Grote Geest zullen komen. Dit stemt overeen met de herstelling van verloren heilige kronieken voor de Lamanieten in het Boek van Mormon.

Ethan Smith’s heilige boek werd begraven bij een “hogepriester”, “hoeder van de heilige traditie”; de heilige kronieken van het Boek van Mormon werden verstopt of begraven in de heuvel Cumorah door Moroni.

Ethan Smith’s boek beschrijft uitgebreide militaire verstevigingen waardoor steden in een groot gebied rond de Ohio en Mississippi valleien met elkaar verbonden werden, met militaire observatie- of wachttorens er tussenin; ook het Boek van Mormon beschrijft uitgebreide verstevigingen die uitgevoerd werden over grote gebieden met militaire wachttorens erbij.

Ethan Smith’s boek beschrijft ook heilige torens of “hoge plaatsen”, soms bedoeld voor waarachtige aanbidding, soms voor afgoderij; het Boek van Mormon kent ook gebeds- of heilige torens.

Een deel van Ethan Smith’s inwoners brachten een overgang tot stand van een monarchie naar een republikeinse regering; volkeren in het Boek van Mormon hebben hetzelfde gedaan.

In de republieken van Ethan Smith waren de civiele en wereldlijke macht verenigd in dezelfde persoon, net als in het Boek van Mormon.

Sommige van Ethan Smith’s volkeren geloofden in een constante strijd tussen goed en kwaad die de wereld beheerst. Lehi, de eerste Nephitische profeet, onderwees de noodzaak van een tegenstelling in alle dingen.

In Ethan Smith’s boek is er sprake van dat het evangelie gepredikt werd in het oude Amerika; het Boek van Mormon is heel stellig dat de Nephieten het evangelie kenden.

Ethan Smith’s boek geeft vrij veel details weer over het verhaal van de Mexicaanse cultuurheld Quetzalcoatl – die sterk op Christus lijkt; in het Boek van Mormon komt de opgestane Messias naar de Nieuwe Wereld, vervult daar een bediening, roept discipelen en sticht een kerk.

Is het bolwerk van het Mormonisme in wezen niet gebaseerd op een bij elkaar gefantaseerd en / of occult geïnspireerd boek dat inspeelde op de in de 19de eeuw populair zijnde afstammingstheorieën?

Literatuur:

Roberts, Brigham. H., Book of Mormon Difficulties (1ste manuscript in 1922).

Roberts, Brigham. H., A Book of Mormon-Study (2de manuscript in 1922).

Roberts, Brigham. H., Studies of the Book of Mormon, 2nd edition (Salt Lake City: Signature Books, 1992).

pijl_op

balk

13. Het eerste visioen aan Joseph Smith

“Het eerste visioen”, zo noemen de Mormonen de gebeurtenis waarbij “God de Vader” en “Jezus Christus” in 1820 verschenen is aan Joseph Smith. Je kan gerust stellen dat de geloofwaardigheid van de Mormoonse Kerk staat of valt, naargelang dit feit al dan niet voorgevallen is.

De vorige president van de Mormoonse Kerk, Gordon B. Hinckly schrijft: Onze hele kracht schuilt in de waarheid van dat visioen. Het is gebeurd, of het is niet gebeurd. Als het niet gebeurd is, dan is dit werk bedrog. Als het wel is gebeurd, dan is dit het belangrijkste en wonderbaarlijkste werk onder de hemelen” De beschrijving van dit eerste visioen is te vinden in het boek, “De Parel van de Grote Waarheid” (2004).

mormonen_visioenEen vraag die we ons stellen: hebben de leden van de Mormoonse Kerk ooit de moeite gedaan zich er van te vergewissen of dit eerste visioen werkelijk heeft plaatsgevonden? Hebben zij ooit dit verhaal onderzocht? Hebben zij feiten, aanwijzingen of enig direct of indirect bewijs die het verhaal bevestigen? Neen, zoals reeds aangehaald in onze vorige artikelen, doen zij beroep op het bovennatuurlijke (occulte). Hun geloof van de echtheid van “het eerste visioen ” (en daarmee de leerstellingen van de Mormoonse Kerk), ” is gebaseerd op een getuigenis van de Geest, niet op eender welke combinatie of verzameling van historische feiten.

Verschillende probleemstellingen komen hier aan de orde:

In de periode rond 1820 is er geen enkele bron te vinden die dit “eerste visioen” ook maar vermeld. Opmerkelijk omdat Joseph Smith later beweerde dat hij een paar dagen na zijn visioen dit verteld heeft aan een priester. Immers, tengevolge hiervan hadden “vooraanstaande mannen” van “alle sekten” zich “verenigd om hem te vervolgen”, een vervolging “die steeds toenam” (Parel van Grote Waarde 2004, blz. 64). Hoe komt het, dat men van een dergelijk langdurig, groot en gecoördineerde feit geen enkel spoor vindt, nog in brieven, notities, kranten en dergelijke?

Pas in 1842 (22 jaar nadien) is er in een Mormoonse publicatie een verwijzing hier naartoe te vinden. Waarom zou Joseph Smith al die jaren hier niets over gezegd hebben, temeer het grote belang de leden van de Mormoonse kerk aan dit “eerste visioen” hechten? (Er is wel een bron ontdekt in 2013, doch deze dateert uit 1853 waar de Mormoonse kerkleider Milo Andrus beweerde Joseph Smith in 1833 over dit visioen gehoord te hebben doch spreekt over een engel in plaats van Jezus/God. – Toespraak op 17 juli 1853.) Ik was een jongen, nog maar negentien jaar oud, toen ik het getuigenis van die man, Joseph Smith hoorde, dat een engel kwam en dat er glorie straalde en de bomen verteerd leken te worden in het felle licht en hem de volgende informatie werd toevertrouwd: dat duisternis de aarde bedekte, dat de overgrote meerderheid van de christelijke wereld het allemaal verkeerd had en dat hun geloofsbelijdenissen op een wankel fundament rustten. “Ook al ben je nog maar jong,” werd hem verteld, “roep ik je vanuit de vergetelheid op om uit te gaan en mijn koninkrijk op aarde op te bouwen”.

Ook de vergelijking van de verschillende versies van “het eerste visioen” (waarvan pas vanaf 1842 melding gemaakt wordt in de literatuur van de Mormoonse kerk) stemmen tot nadenken! Deze versies worden steeds kleurrijker en gedetailleerder. In de eerste versie (1832) verscheen alleen Jezus aan hem, later kwam daar “een ander personage bij” (1835) en nog later bleek dit personage God de Vader te zijn (1838-1839). De eerste versie spreekt enkel over de verschijning Jezus, later spreekt men van vreemde geluiden en nog later spreekt men van een “werkelijk bestaand wezen uit de niet-zichtbare wereld”. De eerste versie verklaart dat Joseph Smith niemand vond die zijn verhaal geloofde, later was hij reeds slachtoffer van “bittere vervolging” en in 1842 werd hij meermaals belegerd en beschoten.

Hoe komt het dat leden van de Mormoonse kerk zich afvragen of dit nu al dan niet gebeurd is?

pijl_op

balk

Google+Google GmailPrintFriendlyEmailDelen